De regering moet een apart wettelijk regime maken voor chronisch zieken. De huidige Participatiewet (de wet voor bijstandsuitkeringen) past niet bij hun situatie. Regels zoals de kostendelersnorm zorgen ervoor dat chronisch zieken in financiële problemen komen.
Motie van de leden Ceder en Flach
De kamer,
overwegende dat chronisch zieken die niet in aanmerking komen voor een
arbeidsongeschiktheidsuitkering nu via de Participatiewet ondersteuning kunnen
krijgen om te voorzien in hun bestaan, maar dat deze wet op veel punten knelt,
bijvoorbeeld rond de kostendelersnorm, en chronisch zieken hierdoor in de
problemen komen;
verzoekt de regering om voor chronisch zieken een apart wettelijk regime te
ontwerpen passend bij hun situatie.
Waarom voor? De partij erkent dat het huidige sociale zekerheidsstelsel vaak complex en bureaucratisch is en dat er behoefte is aan een systeem gebaseerd op een realistisch mensbeeld [5]. Specifiek voor de Participatiewet streeft de partij naar een hervorming op lange termijn, waarbij 'perspectief voor chronisch zieken' een expliciet onderdeel is [1]. Tevens erkent de partij de problemen met de kostendelersnorm, die zij onrechtvaardig vindt, en streeft zij naar afschaffing in specifieke situaties [3][4]. Het introduceren van een passend regime voor chronisch zieken sluit aan bij de wens voor een menselijker stelsel [5].
Waarom tegen? Hoewel de partij kritisch is op de werking van de Participatiewet en de kostendelersnorm, wordt niet expliciet gepleit voor een volledig 'apart wettelijk regime' voor álle chronisch zieken. In plaats daarvan stelt de partij voor om voor specifieke groepen, zoals degenen die minder dan 35% arbeidsongeschikt zijn, te kijken naar 'een oplossing in de WIA of een verlicht bijstandsregime' [2]. Een compleet nieuw, afzonderlijk wettelijk regime voor de gehele groep chronisch zieken zou kunnen indruisen tegen de ingezette koers van vereenvoudiging van het bestaande stelsel [5][1].
Bronnen:
"De Participatiewet is het vangnet zodat iedereen volwaardig mee moet kunnen doen in de samenleving. Nu de wijzigingen van de Participatiewet op korte termijn in gang zijn gezet, is het tijd voor een hervorming van de Participatiewet op lange termijn. Vereenvoudiging van inkomensondersteuning en versteviging van inkomenszekerheid (ook bij de overgang tussen dagbesteding, bijstand en betaald werk) moet daarbij de kern zijn. Onderdeel daarvan ook is perspectief voor chronisch zieken en mensen met een medische urenbeperking in de bijstand,de afschaffing van de 4-wekenzoektermijn bij jongeren en meer ruimte voor initiatieven zoals het bouwdepot dat kwetsbare jongeren financiële stabiliteit biedt." (0.749)
"Het stelsel voor verzekering van arbeidsongeschiktheid is nodeloos ingewikkeld en soms regelrecht onrechtvaardig. We uniformeren de verschillende regelingen in de WIA en introduceren een maatwerkregeling voor mensen die terminaal ziek zijn. Ook zoeken we een oplossing voor mensen die minder dan 35% arbeidsongeschikt zijn. Zij krijgen nu geen WIA- uitkering en eindigen vaak ziek in de bijstand. Dit vraagt om een oplossing in de WIA of een verlicht bijstandsregime. Ook actualiseren we het functiebestand van het UWV, zodat deeltijdfuncties beter meegenomen kunnen worden." (0.715)
"Mensen zijn bereid om voor elkaar te zorgen. Familieleden, vrienden of kennissen openen hun deur voor iemand in woonnood. Maar wie dat doet, wordt nu financieel gestraft via de kostendelersnorm: hoe meer mensen in één huis wonen, hoe lager de uitkering per persoon. Dat is niet rechtvaardig. Daarom schaffen we de kostendelersnorm in de Participatiewet af voor mensen die onderdak bieden aan iemand in nood of bereid zijn om hun woning te delen met iemand anders. Zo maken we ruimte voor echte solidariteit en versterken we de basis van onze samenleving: de bereidheid om naar elkaar om te zien. Bovendien helpt dit direct in de strijd tegen woningnood. Door bestaande woningen beter te benutten en mensen de vrijheid te geven om samen te wonen, creëren we snel extra woonruimte zonder dat daar nieuwbouw voor nodig is." (0.690)
"We schaffen de kostendelersnorm in de Participatiewet af voor mensen die tijdelijk of structureel onderdak bieden aan iemand in nood of bereid zijn om hun woning te delen met iemand anders. Lees hierover meer in paragraaf 2.2 onder het kopje 'Afschaffen kostendelersnorm'." (0.682)
"Ons sociale zekerheidsstelsel is bedoeld als vangnet voor momenten waarop het leven tegenzit: bij werkloosheid, ziekte, arbeidsongeschiktheid of ouderdom. In theorie is dat vangnet stevig, met voor elke situatie een passende regeling. Maar in de praktijk blijkt het systeem vaak complex en bureaucratisch. Het veronderstelt dat mensen in kwetsbare situaties de regels volledig kunnen overzien en doorgronden. De koerswijziging die is ingezet om het systeem menselijker en eenvoudiger te maken, moet worden doorgezet. Naar een sociale zekerheid gebaseerd op een realistisch mensbeeld, waarin niet wantrouwen, maar vertrouwen centraal staat." (0.674)