Verkiezingsprogramma BBB

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij benadrukt dat de overheid verantwoordelijkheid moet nemen voor de toeslagenaffaire en dat gedupeerden 'zo snel en menswaardig mogelijk' geholpen moeten worden ^[2]. Bovendien stelt de partij dat de overheid fouten moet herstellen om betrouwbaar bestuur te waarborgen ^[4], waarbij de rechtstaat moet fungeren als een 'juridisch slot op de deur' ^[1]. Het toetsen van nieuwe herstelroutes op rechtsbescherming sluit direct aan bij de ambitie om herhaling van de fouten uit de toeslagenaffaire te voorkomen ^[1] en de positie van slachtoffers te bewaken ^[2].

Argumenten tegen: De partij wil het 'gehele stelsel' van rechtsbijstand onder de loep nemen om 'eindeloos procederen' tegen te gaan ^[3] en wil de invloed van rechters op politieke besluitvorming juist inperken ^[5]. Hoewel dit in algemene zin over procederen gaat, zou de partij kritisch kunnen kijken naar elke uitbreiding van rechtsgang die onnodig procederen in de hand werkt.

Bronnen:

1. "Verbetering Raad van State. Uitspraken over 'intern salderen' van de Raad van State van december 2024 tonen aan dat ons juridische systeem verbetering behoeft. Het kan niet zo zijn dat de hoogste Nederlandse rechter eerst allerlei activiteiten vergunningvrij verklaart, om vijf jaar later te bepalen dat voor diezelfde activiteiten met terugwerkende kracht toch een vergunning nodig is. Veel ondernemers zijn daardoor in onzekerheid gebracht: uitbreidingen of verbouwingen die destijds legaal waren, zijn nu plotsklaps illegaal. Deze gang van zaken is zeer slecht voor het vertrouwen in de rechtsstaat. En het is niet de eerste keer dat de Raad van State onvoldoende werkt als het juridische slot op de deur, zie bijvoorbeeld de toeslagenaffaire. Wij onderzoeken hoe we ons eigen rechtssysteem, inclusief de Raad van State kunnen versterken zodat herhaling wordt voorkomen."
2. "Begin met recht doen aan mensen om vertrouwen te kunnen herstellen. De overheid moet er zijn voor haar burgers, juist als het tegenzit. Maar te vaak is het tegenovergestelde gebeurd: gezinnen zijn kapot gemaakt door de toeslagenaffaire, huizen raakten onbewoonbaar door aardbevingen in Groningen en mijnbouwschade in Limburg werd jarenlang ontkend of genegeerd. Mijnbouwschade aanpakken en woningcorporaties laten meedoen in alle mijnbouwschade gebieden. BBB staat voor een overheid die verantwoordelijkheid neemt. Wie door toedoen van de overheid in de problemen is gekomen, moet zo snel en menswaardig mogelijk worden geholpen, gecompenseerd en waar nodig volledig schadeloos gesteld. Geen eindeloos getouwtrek, maar doen wat nodig is om vertrouwen te herstellen. Want pas als de overheid weer voor de burger opkomt, kunnen we samen vooruit."
3. "Grenzen aan rechtsbijstand. Kansarme asielaanvragen krijgen voortaan minimale rechtsbijstand. Ook nemen we het gehele stelsel onder de loep om eindeloos procederen en misbruik van het systeem tegen te gaan."
4. "Want ook de overheid maakt fouten. Denk aan de toeslagenaffaire, de Groningers en de Limburgers die te maken hebben met mijnbouwschade. Als burgers daardoor worden getroffen, dan lossen we dat op - eerlijk en ruimhartig. Niet omdat het moet, maar omdat het hoort. Dáár begint betrouwbaar bestuur. Burgers moeten kunnen vertrouwen op een overheid die verantwoordelijkheid neemt en die fouten herstelt. Net zoals de overheid moet kunnen vertrouwen op de goede wil van haar burgers. Wederzijds vertrouwen is de basis van een fatsoenlijke samenleving - en precies dát is waar wij voor staan."
5. "Beperken politieke rechtszaken. De afweging van belangen bij politieke besluitvorming hoort primair bij de volksvertegenwoordiging. Het ondermijnen van democratische besluiten via de rechter tast het draagvlak en vertrouwen in de democratie aan. BBB wil artikel 3:305a BW wijzigen zodat alleen direct belanghebbenden in recht kunnen opkomen tegen overheidsbesluiten."