Risico's van rechtszaken door bedrijven tegen de staat
Motie van de leden Kröger en Dobbe over in kaart brengen waar kwetsbaarheden zitten voor Nederland en haar handelspartners als gevolg van verdragen met ISDS of ICS
De kamer, constaterende dat Nederland onder het Investor-State Dispute Settlement (ISDS) wordt aangeklaagd door bedrijven als Shell, ExxonMobil en Petrogas vanwege democratisch tot stand gekomen maatregelen in het algemeen belang, zoals sluiting van het Groninger gasveld en invoering van de solidariteitsbijdrage; constaterende dat Nederland partij is bij ongeveer 75 handels- en investeringsverdragen die een vorm van ISDS bevatten en dit soort zaken mogelijk maken; overwegende dat Nederland uit het Energy Charter Treaty is gestapt, onder andere vanwege het risico van dit soort zaken door private partijen; verzoekt de regering om in kaart te brengen waar kwetsbaarheden zitten voor Nederland en zijn handelspartners als gevolg van verdragen met ISDS of ICS, waaronder het inperken van beleidsvrijheid, en hoe Nederland en Europa deze risico’s mitigeert bij toekomstige verdragen, en hierover de Kamer na de zomer te rapporteren.Stemverwachting
Verkiezingsprogramma FvD
Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)
Argumenten voor: De partij wil internationale verdragen opzeggen die de beleidsvrijheid van Nederland inperken [2]. Zij stellen dat de bewegingsruimte van het parlement en de regering steeds kleiner wordt door de wildgroei van internationaal recht [1]. Daarnaast stelt de partij dat internationale verdragen kunnen leiden tot het afdwingen van beleid dat indruist tegen de belangen en de wil van de Nederlandse bevolking [5]. Het in kaart brengen van risico's waarbij internationale verdragen de nationale beleidsvrijheid beperken, past dan ook bij hun doel om soevereiniteit terug te halen [3] en beleid te baseren op nationale belangen in plaats van internationale agenda's [4].
Argumenten tegen: Er is onvoldoende informatie in de fragmenten om een redenatie te formuleren waarom de partij tegen de motie zou stemmen.
Bronnen:
- "De afgelopen jaren is het evenwicht tussen democratie en rechterlijke macht scheef gegroeid. De politieke beslissingen van rechters, waaronder de Raad van State, reiken steeds verder; en steeds kleiner wordt daarmee de bewegingsruimte van regering en parlement. Dit komt onder meer door de wildgroei van 'internationaal recht' - een geheel aan 'afspraken' die via de artikelen 93 en 94 van onze Grondwet direct doorwerken in ons nationale rechtsstelsel en - daarmee - ruimte geven aan Nederlandse rechters om hun eigen politieke opvattingen - via 'rechtspraak' - aan de samenleving op te dringen."
- "Verdragen opzeggen We zeggen internationale verdragen op die onze beleidsvrijheid inperken, zoals het VNvluchtelingenverdrag dat ons dwingt tot het opnemen van migranten."
- "Geen nieuwe soevereiniteitsoverdracht We halen overgedragen soevereiniteit terug, zodat we weer de baas worden in eigen land."
- "Geen SDG's als leidraad voor beleid We maken de Sustainable Development Goals (SDG's) niet langer leidend voor het beleid van Rijksoverheid en lagere overheden, zodat ons beleid weer wordt gebaseerd op nationale belangen en democratische keuzes in plaats van op internationale agenda's."
- "In de Nederlandse Grondwet is via de artikelen 93 en 94 het zogeheten 'monistische stelsel' verankerd. Dit houdt in dat internationale verdragen en afspraken direct doorwerken in de Nederlandse rechtsorde, zonder dat het parlement daar nog een aparte omzettingswet voor hoeft aan te nemen. Alle verdragen waar Nederland partij in is, zijn daardoor rechtstreeks afdwingbaar voor de Nederlandse rechter, zelfs als ze strijdig zijn met onze eigen wetten. Het gevolg is dat via de rechtbank steeds vaker beleid kan worden afgedwongen dat indruist tegen de belangen en de wil van de Nederlandse bevolking."