De regering moet een plan maken om de ruimte voor maatschappelijke organisaties wereldwijd te beschermen. Ook moet de regering onderzoeken of er weer een speciaal fonds komt om deze organisaties financieel te steunen. De vrijheid van deze groepen wordt wereldwijd namelijk steeds kleiner. Dit is een groot gevaar voor de democratie en de mensenrechten.
Motie van het lid Kröger over een beleidsagenda voor het tegengaan van krimpende maatschappelijke ruimte
De kamer,
constaterende dat wereldwijd de ruimte voor het maatschappelijk
middenveld onder druk staat, met negatieve gevolgen voor democratie,
mensenrechten en stabiliteit;
constaterende dat zowel de nationale SDG-rapportage als de Adviesraad
Internationale Vraagstukken het belang benadrukken van flexibele
financiering voor maatschappelijke actoren, onder meer via ambassades;
overwegende dat het voormalige Civic Space Fund ambassades in staat
stelde om lokale maatschappelijke organisaties te ondersteunen op
thema’s als mensenrechten, klimaat, vrouwenrechten en vrijheid van
meningsuiting;
verzoekt de regering om voor het debat over de beleidsbrief Buitenlandse
Zaken 2026 met een beleidsagenda te komen voor het tegengaan van
krimpende maatschappelijke ruimte;
verzoekt de regering voorts om als onderdeel hiervan te bezien hoe een
soortgelijk fonds opgezet kan worden, beheerd door een gespecialiseerde
organisatie, waarmee maatschappelijke organisaties en lokale initiatieven
worden ondersteund op het gebied van democratie en maatschappelijke
ruimte.
Argumenten voor: Het verkiezingsprogramma biedt weinig directe argumenten om voor de motie te stemmen, behalve het streven om tijdens het Nederlandse voorzitterschap een internationale top te organiseren voor de vernieuwing van het EVRM [2], wat raakt aan de in de motie genoemde thema's mensenrechten.
Argumenten tegen: De partij is kritisch op gesubsidieerde actiegroepen die via de rechter proberen invloed uit te oefenen op democratisch vastgesteld beleid [3]. Daarnaast wil de partij de wet aanpassen om het procederen in het 'algemeen belang' te beperken [1].
Bronnen:
"Artikel 3:305a van het Burgerlijk Wetboek en artikel 1:2 van de Algemene wet bestuursrecht aanpassen: niet meer procederen in het 'algemeen belang'."
"Tijdens het Nederlandse voorzitterschap van het Comité van Ministers in 2027 een internationale top organiseren om het EVRM te vernieuwen."
"De afgelopen jaren is er discussie ontstaan over de balans tussen de rechterlijke macht en de politiek. De Urgendazaak over de uitvoering van klimaatbeleid en de zaak van verschillende gesubsidieerde NGO's tegen de levering van Nederlandse F35-onderdelen aan Israël zijn bekende voorbeelden hiervan. Gesubsidieerde actiegroepen span -nen rechtszaken aan in naam van het 'algemeen belang', waarna rechters door ruime interpretaties van internationale verdragen genoodzaakt zijn zich uit te spreken over democratisch vastgesteld beleid. Naast dat"