De regering moet een nieuw akkoord sluiten over de banenafspraak (afspraken om mensen met een beperking aan het werk te helpen) samen met de SER. Veel mensen met een beperking kunnen nu niet werken omdat ze toeslagen moeten terugbetalen als ze meer gaan verdienen. Ook tellen veel mensen met een beperking niet mee voor de huidige afspraken. Zo loont werken vaak niet genoeg.
Motie van het lid Vliegenthart c.s. over zorgen dat meer mensen met een beperking kunnen werken
De kamer,
constaterende dat er personeelstekorten zijn, terwijl veel mensen met een
beperking geen baan kunnen vinden;
constaterende dat nog geen 15% van de werkgevers iemand met een
arbeidsbeperking in dienst heeft;
constaterende dat een groot deel van de mensen met een beperking niet
meetelt voor de banenafspraak;
constaterende dat werken niet altijd loont, doordat bijvoorbeeld mensen
met een Wajong- of WIA-uitkering een deel van hun toeslagen moeten
terugbetalen bij meer inkomen;
overwegende dat veel mensen met een beperking om deze en andere
redenen graag willen, maar niet kúnnen meedoen;
overwegende dat we hen en de samenleving hiermee tekortdoen;
verzoekt de regering om met vertegenwoordigers van mensen met een
beperking en de sociale partners verenigd in de SER een aanvullend
akkoord op de banenafspraak te sluiten met het doel dat meer mensen
met een beperking aan het werk kunnen en zij daarvoor een eerlijke
beloning krijgen.
Argumenten voor: De partij streeft naar een inclusieve arbeidsmarkt waarin iedereen kan meedoen [3]. Er wordt expliciet gesproken over het verplicht stellen van banencreatie voor mensen met een beperking door de overheid en grote bedrijven, evenals het ondersteunen van werkgevers bij het faciliteren van deze banen [3]. Daarnaast is het een kernpunt dat werk moet lonen en dat de stap vanuit een uitkering geen sprong in het diepe mag zijn [2], waarbij jongeren met een beperking de ruimte moeten krijgen om te werken naar vermogen zonder angst voor armoede [1]. De partij wil bovendien afspraken maken met sociale partners over de arbeidsmarkt van de toekomst [5] en streeft naar betere arbeidsvoorwaarden en lonen via afspraken met vakbonden en werkgevers [4].
Argumenten tegen: Het verkiezingsprogramma bevat geen argumenten tegen het sluiten van een akkoord om de arbeidsmarktpositie van mensen met een beperking te verbeteren.
Bronnen:
"Ontwikkelruimte voor jonggehandicapten. Jongeren met een beperking komen nu vaak in de bijstand terecht, met alle strenge toetsen van dien. Of zij zitten in de Wajong die minder eisen stelt, maar waar het recht op een uitkering vervalt zodra je weer een klein beetje kunt werken. Jongeren met een handicap moeten de ruimte krijgen om te werken naar vermogen zonder de angst om in armoede te belanden wanneer werken niet meer gaat. Ook kijken we of het voor deze groep makkelijker kan worden om politiek actief te worden."
"Kansen centraal. We bouwen aan een sociaal vangnet dat niet alleen beschermt, maar ook kansen biedt, zodat mensen vooruit durven kijken en opnieuw mee kunnen doen, zonder de angst alles kwijt te raken. We bieden passende begeleiding naar betaald werk. Mensen voor wie regulier werk (nog) niet haalbaar is, worden begeleid naar vrijwilligerswerk, een sociale werkvoorziening, beschut werk en basisbanen. Werk moet daarnaast lonen en de stap uit de uitkering mag geen sprong in het diepe zijn. Daarom zorgen we voor een terugvaloptie en maken we het mogelijk om vanuit een uitkering bij te verdienen."
"Leven lang ontwikkelen. Iedereen moet zich een leven lang kunnen ontwikkelen, ongeacht leeftijd, achtergrond of inkomen. Er komt een leerrecht voor werkenden voor om- en bijscholing. Hierbij stimuleren we omscholing naar sectoren waar we de mensen het hardst nodig hebben, en hebben we extra aandacht voor oudere werknemers in minder innovatieve sectoren, zie hoofdstuk 'Onderwijs'. Inclusieve arbeidsmarkt. We hebben iedereen in Nederland hard nodig. Wij staan voor een inclusieve arbeidsmarkt waar iedereen mee kan doen. We gaan door met de verplichting voor de overheid en grote bedrijven om banen te creëren voor mensen met een beperking. We ondersteunen werkgevers bij het faciliteren van banen voor mensen met een beperking. Niet op gesprek gevraagd worden vanwege je achternaam of je leeftijd is onacceptabel. (Stage)discriminatie bij sollicitaties pakken we hard aan, zie hoofdstuk 'Democratie, Rechtsstaat en Gelijke Rechten'."
"Een land van hoge lonen. We moeten als Nederland keuzes maken over wat voor economie we willen hebben. In een land waar de personeelstekorten groot zijn en veel werkenden niet krijgen wat ze verdienen, moet het roer om. Wij kiezen daarom voor goed betaalde banen in de sectoren van de toekomst. We nemen afscheid van bedrijven die hier alleen kunnen bestaan door belastingvoordelen en uitbuiting van werknemers. We sluiten een Groot Loonakkoord met vakbonden en werkgevers. Daarin maken we afspraken over hogere lonen in ruil voor investeringen in infrastructuur, onderzoek en technologie. Zo bouwen we samen aan een toekomst waarin kwaliteit voorop staat, en waar onderbetaling geen verdienmodel meer is."
"Arbeidsmarkt van de toekomst. De arbeidsmarkt verandert. Door krapte is de druk op sommige werkenden heel hoog, terwijl elders banen verdwijnen door digitalisering. De toepassingen van AI ontwikkelen zich razendsnel. We gaan slimmer werken door te investeren in innovatie en digitalisering waar dat kan en meerwaarde heeft. Zo verhogen we onze productiviteit, waardoor we mensen vrijspelen voor sectoren waar de tekorten groot zijn, zoals de in de technieksector, de bouw- en installatiesector, de kinderopvang, het onderwijs en de zorg. We investeren in om-, her- en bijscholing, en in zij-instroom. We maken hierover afspraken met sociale partners, het onderwijs en de regio's in de een werk-ontwikkel-aanpak."