De regering moet het belanghebbendencriterium (de regels voor wie bezwaar mag maken) aanscherpen. Nu zorgen juridische procedures voor vertraging, ook als mensen alleen een minder mooi uitzicht krijgen. Het recht op een huis is echter belangrijker dan het recht op uitzicht. Alleen mensen die echt veel last hebben van een nieuwbouwproject, moeten bezwaar kunnen maken.
Motie van het lid Steen c.s. over het aanscherpen van het belanghebbendencriterium voor woningbouw
De kamer,
constaterende dat Nederland kampt met een groot woningtekort en dat
langdurige bezwaar- en beroepsprocedures regelmatig leiden tot
vertraging van woningbouwprojecten;
constaterende dat bezwaar en beroep soms worden ingesteld door
personen die slechts beperkt worden geraakt door een woningbouwontwikkeling, bijvoorbeeld doordat zij op aanzienlijke afstand van het project
wonen of uitsluitend beperkt individueel nadeel ondervinden, zoals verlies
van uitzicht;
overwegende dat het recht op een huis zwaarder moet wegen dan het
recht op uitzicht, dat dit een zwaarwegend maatschappelijk belang is en
dat procedures niet onnodig tot vertraging van woningbouw mogen
leiden;
verzoekt de regering te onderzoeken op welke wijze het belanghebbendencriterium voor woningbouw kan worden aangescherpt, zodat bezwaaren beroepsprocedures zich meer richten op personen die daadwerkelijk
rechtstreeks en substantieel door een besluit worden geraakt;
verzoekt de regering daarbij specifiek te bezien welke mogelijkheden er
zijn om bezwaar- en beroepsprocedures die uitsluitend zijn gebaseerd op
beperkt individueel nadeel, zoals verlies van uitzicht, minder vertragend te
laten zijn, en de Kamer hierover in de taskforcebrief van september te
informeren.
Argumenten voor: De partij stelt dat veel woningbouwprojecten momenteel vastlopen door lange bezwaar- en beroepsprocedures [2]. Zij ervaren dat de balans is doorgeslagen naar het eigenbelang van omwonenden, waardoor het recht op een woning ondergeschikt is geraakt aan het recht om bezwaar te maken [2][1]. De partij wil deze procedures sneller en korter maken [2], de procedures doorbreken [6] en wil dat de Raad van State de bouw slechts in uitzonderlijke gevallen stillegt [5].
Argumenten tegen: De partij stelt dat inspraak essentieel is omdat het gaat om de leefomgeving van mensen [1] en wil dat de belangen van alle betrokkenen vanaf het begin van een project goed worden afgewogen [4]. Daarnaast vindt de partij dat het debat over waar gebouwd mag worden in de gemeenteraad thuishoort [3].
Bronnen:
"Steeds vaker lopen plannen om te bouwen vast in eindeloze procedures voor bezwaar en beroep. Denk aan een extra rijtje huizen in een dorp, de bouw van een elektriciteitshuisje, verdubbeling van het spoor of een nieuw fietspad. Voor al deze projecten geldt: inspraak is essentieel, want het gaat om de leefomgeving van mensen. Maar de balans is nu doorgeslagen. Het eigenbelang van 'niet in mijn achtertuin' is te vaak sterker dan het belang van een woningzoekende om een huis te vinden of van ondernemers om te kunnen vergroenen. D66 wil dat doorbreken."
"Op dit moment lopen veel woningbouwprojecten vast door allerlei lange procedures voor bezwaar en beroep. Het recht om bezwaar te maken is nu vaak sterker dan het recht op een woning. D66 wil dit in balans brengen. Daarom maken we bezwaarprocedures sneller en korter."
"Het debat over wat waar gebouwd mag worden, hoort thuis in de gemeenteraad. Bezwaarmakers moeten daar hun zorgen uiten."
"D66 wil inspraak bij de start beter organiseren. De gemeenteraad krijgt de mogelijkheid om minimale eisen voor participatie op te leggen. Zo worden de meningen en belangen van alle betrokkenen vanaf het begin goed afgewogen."
"Alleen in uitzonderlijke gevallen gaat de Raad van State nog over tot het stilleggen van de bouw."