De Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking en de Staatssecretaris van Digitale Economie en Soevereiniteit moeten de digitale agenda voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking aanpassen aan de snelle ontwikkeling van AI. Dit voorkomt dat Europa te afhankelijk wordt van buitenlandse technologie en beschermt de Europese economische veiligheid.
Motie van de leden Lohman en Zwinkels over de digitale agenda voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking actualiseren in het licht van Al
De kamer,
constaterende dat de digitale agenda voor Buitenlandse Handel en
Ontwikkelingssamenwerking uit 2021 dateert, van vóór de doorbraak van
generatieve Al;
constaterende dat het kabinet in de internationale Al-strategie inzet op het
verminderen van strategische afhankelijkheden en het versterken van de
Europese Al-capaciteit;
overwegende dat de razendsnelle ontwikkeling van Al om snelle actie
vraagt, omdat Europa anders langdurig afhankelijk dreigt te worden van
technologie waarover het nauwelijks zeggenschap heeft, met verstrekkende gevolgen voor onze economische veiligheid en ons verdienvermogen;
overwegende dat deze inzet nog onvoldoende is vertaald naar het
handelsbeleid en het handelsinstrumentarium;
verzoekt de Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking en de Staatssecretaris van Digitale Economie en Soevereiniteit
gezamenlijk de digitale agenda voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking te actualiseren in het licht van Al en daarbij uit te
werken hoe het handelsinstrumentarium kan bijdragen aan het Europese
verdienvermogen, markttoegang voor Europese technologiebedrijven en
het verminderen van strategische afhankelijkheden, en de Kamer hierover
voor de zomer van 2027 te informeren.
Argumenten voor: De partij wil minder afhankelijk worden van Big Tech buiten Europa door te investeren in digitale autonomie [4]. Zij ziet AI als een drijvende kracht achter economische macht en geopolitieke invloed, waarbij Europa momenteel achterloopt op de VS en China [2]. Daarnaast wil de partij innovatie versnellen en vooroplopen in digitale technologie [3][5], waarbij het handelsbeleid moet bijdragen aan open strategische autonomie en de diversificatie van toeleveranciers van strategische goederen [1]. De partij stelt dat technologische ontwikkelingen zoals AI vragen om een sterker en autonomer Europa [6].
Argumenten tegen: Het verstrekte programma bevat geen argumenten die tegen de motie ingaan.
Bronnen:
"Het Nederlandse handelsbeleid moet open strategische autonomie, innovatie en verduurzaming aanjagen in samenwerking met Europa. Diversificatie van toeleveranciers van kritische grondstoffen, medicijnen en andere strategische goederen, is essentieel."
"Kunstmatige intelligentie (AI) ontwikkelt zich snel tot een drijvende kracht achter economische macht, wetenschappelijke vooruitgang en geopolitieke invloed. Europa bevindt zich op een knooppunt in de wereldwijde AI-race, maar loopt achter op de VS en China. We blijven aandacht hebben voor digitale ethiek, want digitale technologie is niet waardenvrij. Grote techbedrijven sturen via algoritmes, en data worden op grote schaal opgeslagen."
"De Europese economie dreigt te stagneren. Dat noopt tot urgentie, daadkracht en intensieve publiek-private samenwerking. We willen zowel in EU-verband als nationaal ons mededingingsbeleid herzien, innovatie versnellen, investeringen en financieringen stimuleren en vooroplopen in digitale technologie."
"We willen minder afhankelijk worden van Big Tech buiten Europa. Daarom investeren we in digitale autonomie, bijvoorbeeld door als Europa eigen cloud-toepassingen te maken, en met gelijkgestemde landen te bouwen aan de versterking van de Europese chipsector. Daarnaast fungeert de landelijke overheid als voorloper in de transitie naar de eigen cloudtoepassing en ondersteunt het lagere overheden om ook deze transitie door te voeren."
"We stimuleren doorontwikkeling van het Nederlands 'large language-model' GPT-NL als basis voor AI. Ook stimuleren we de bouw van Europees-autonome datacentra. En we steunen de komst van een AI-fabriek in Noord-Nederland en essentiële softwaretoepassingen."
"Voor een open, ondernemend en relatief klein land als Nederland zijn dit risicovolle ontwikkelingen. Onze veiligheid en welvaart zijn onlosmakelijk verbonden met een wereld waarin landen zich houden aan de afspraken die ze zelf hebben gemaakt en waarin het internationaal recht bescherming biedt. De grote uitdagingen van deze tijd, zoals veiligheid, migratie, klimaat, ons concurrentievermogen en nieuwe technologische ontwikkelingen zoals AI, vragen om een sterk Europa dat ook qua veiligheid autonomer wordt en een saamhorige NAVO. Nederland moet hierin een actieve rol spelen en investeren in een krijgsmacht die voldoende toegerust is. Dat vraagt om solidariteit en samenwerking."