Bescherming van het Internationaal Strafhof
De regering moet zich in de Europese Unie inzetten voor het gebruik van het blocking statute. Dit is een Europese wet die instellingen beschermt tegen buitenlandse sancties. Het Internationaal Strafhof (ICC) is een onafhankelijke instantie die essentieel is voor het internationaal recht. Nederland moet daarom de onafhankelijkheid van het ICC publiekelijk verdedigen tegen sancties van de VS.
Motie van het lid Dobbe c.s. over zich blijven inspannen voor toepassing van het blocking statute als bescherming tegen de sancties tegen het ICC
De kamer, constaterende dat de VS meerdere rechters en aanklagers van het ICC al heeft gesanctioneerd en verschillende organisaties heeft gesanctioneerd vanwege hun samenwerking met het Internationaal Strafhof; overwegende dat het ICC een onafhankelijke rechterlijke instantie is die een essentiële rol speelt in de handhaving van het internationaal recht en Nederland gastland is van het ICC; overwegende dat de EU beschikt over het blocking statute om Europese instellingen en personen te beschermen tegen de werking van buitenlandse sancties; overwegende dat in oktober vorig jaar de motie-Paternotte is aangenomen om dit blocking statute toe te passen; verzoekt de regering zich in EU-verband te blijven inspannen voor toepassing van het blocking statute als bescherming tegen de sancties tegen het ICC en zich krachtig publiekelijk uit te spreken ter verdediging van de onafhankelijkheid van het ICC, en de Kamer hierover te informeren.16 april | SP, D66, GL-PvdA, DENK, Volt | Aangenomen: 79–70 |
Partijstandpunten
Verkiezingsprogramma GL-PvdA over dit onderwerp
Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)
Waarom voor? De partij stelt dat zij niet passief toekijkt wanneer het internationaal recht met voeten wordt getreden [1]. Daarnaast benadrukt de partij het belang van het Internationaal Strafhof door expliciet te vermelden dat zij onderzoek naar oorlogsmisdaden door dit hof steunt [2] en dat zij zich inzet voor het uitvoeren van arrestatiebevelen van het Internationaal Strafhof [3]. Het beschermen van dit hof tegen sancties sluit aan bij de brede inzet voor de internationale rechtsorde [4].
Waarom tegen? Er is geen directe argumentatie in de teksten gevonden om tegen de inzet van het blocking statute te stemmen. De partij pleit in algemene zin wel voor een onafhankelijker Europa ten opzichte van de VS [5], wat formeel een reden zou kunnen zijn om voorzichtig te zijn met acties die de relatie met de VS verder onder druk zetten, maar dit weegt in deze context niet op tegen de sterke nadruk op internationaal recht.
Bronnen:
- "'Wij kijken niet passief toe wanneer het internationaal recht met voeten wordt getreden.'" (0.682)
- "Soedan. In Soedan voltrekt zich een humanitaire catastrofe. We spannen ons in voor grootschalige humanitaire hulp en voor stevige maatregelen om het geweld te stoppen, zoals het steunen van wapenboycots, sancties tegen personen die zich schuldig maken aan oorlogsmisdaden, het steunen van onderzoek naar deze misdaden door het Internationaal Strafhof en het tegengaan van de import van conflictmineralen." (0.674)
- "Israël, Palestina en de bescherming van het internationaal recht. De Nederlandse en Europese nalatigheid wordt ingeruild voor een krachtige politiek met historisch besef, feiten en het internationaal recht als leidraad. Israël veroorzaakt met genocidaal geweld onbeschrijfelijk leed onder Palestijnen in Gaza dat met de dag verergert en elke rode lijn overschrijdt. Burgers worden in groten getale straffeloos vermoord. Nederland is, in lijn met onze Grondwet en het geldend internationaal recht, verplicht al het mogelijke te doen om in de bezette Palestijnse gebieden etnische zuivering, misdaden tegen de menselijkheid en genocide te stoppen. We zetten ons in voor de onmiddellijke vrijlating van alle gijzelaars door Hamas en een einde aan de oorlog. We pleiten tevens voor de vrijlating van alle Palestijnse politieke gevangenen en anderen die ten onrechte vastzitten en erkennen dat de Israëlische kolonisatie en bezetting - illegaal onder het internationaal recht - een van de fundamentele oorzaken is van het geweld en onrecht in Palestina. Voor een rechtvaardige en duurzame vrede onderzoeken, ondersteunen en nemen we initiatieven om een einde te maken aan de illegale Israëlische bezetting en annexatie van onder andere de Westelijke Jordaanoever en Oost-Jeruzalem en de daarmee samenhangende apartheid en discriminatie van de Palestijnse bevolking. We bevestigen en ondersteunen daarbij actief de internationaal erkende rechten van de Palestijnen. We bevorderen alle nationale en internationale gerechtelijke uitspraken en adviezen over Palestina. Nederland voert de arrestatiebevelen van het Internationaal Strafhof uit en sluit zich aan bij de Genocidezaak bij het Internationaal Gerechtshof. Nederland steunt en beschermt alle VN-instellingen en organisaties zoals UNRWA, de VN secretarisgeneraal en speciale VN-rapporteurs." (0.671)
- "Rusland. We verdedigen de Europese veiligheid en de internationale rechtsorde tegen Russische agressie, onder meer via nieuwe sancties, het sneller afbouwen van afhankelijkheden en beleid tegen desinformatie." (0.671)
- "Breder Midden-Oosten. Nederland voert een breder Midden-Oostenbeleid met aandacht zowel voor de mensenrechten als de economische betrekkingen met de Golfstaten als de fragielere staten die veel vluchtelingen opnemen. We kiezen voor een Nederlands en Europees beleid ten aanzien van deze kritische regio, waarin we ons onafhankelijker opstellen van de VS. Nederland zal helpen terreur en extremisme te bestrijden, inclusief de complexe oorzaken daarvan, en speelt actief in op nieuwe ontwikkelingen in de regio, zoals in Syrië en Libanon. We steunen zelfbeschikkingsrecht, democratische processen, vreedzame krachten, mensenrechtenorganisaties en emancipatoire vrouwenbewegingen in de hele regio. Dit is belangrijk om mogelijk te maken dat mensen in hun eigen economische en sociaal-culturele omgeving een stabiel bestaan kunnen opbouwen. We kiezen daarnaast voor stevige sancties op mensenrechtenschendingen." (0.668)