De regering moet zich in de Europese Unie inzetten voor het gebruik van het blocking statute. Dit is een Europese wet die instellingen beschermt tegen buitenlandse sancties. Het Internationaal Strafhof (ICC) is een onafhankelijke instantie die essentieel is voor het internationaal recht. Nederland moet daarom de onafhankelijkheid van het ICC publiekelijk verdedigen tegen sancties van de VS.
Motie van het lid Dobbe c.s. over zich blijven inspannen voor toepassing van het blocking statute als bescherming tegen de sancties tegen het ICC
De kamer,
constaterende dat de VS meerdere rechters en aanklagers van het ICC al
heeft gesanctioneerd en verschillende organisaties heeft gesanctioneerd
vanwege hun samenwerking met het Internationaal Strafhof;
overwegende dat het ICC een onafhankelijke rechterlijke instantie is die
een essentiële rol speelt in de handhaving van het internationaal recht en
Nederland gastland is van het ICC;
overwegende dat de EU beschikt over het blocking statute om Europese
instellingen en personen te beschermen tegen de werking van buitenlandse sancties;
overwegende dat in oktober vorig jaar de motie-Paternotte is aangenomen om dit blocking statute toe te passen;
verzoekt de regering zich in EU-verband te blijven inspannen voor
toepassing van het blocking statute als bescherming tegen de sancties
tegen het ICC en zich krachtig publiekelijk uit te spreken ter verdediging
van de onafhankelijkheid van het ICC, en de Kamer hierover te
informeren.
16 april | SP, D66, GL-PvdA, DENK, Volt | Aangenomen: 79–70 |
Waarom voor? De partij hecht zeer aan de internationale rechtsorde omdat deze 'Nederland decennia veiligheid en welvaart gebracht' heeft [1]. Het steunen van onafhankelijke instituties zoals het ICC sluit aan bij dit fundament van de rechtsorde. Bovendien streeft de partij naar een Europa dat sterker en onafhankelijker optreedt [3], wat strookt met het gebruik van Europese instrumenten zoals het blocking statute om belangen te beschermen tegen druk van buitenaf, in dit geval de VS.
Waarom tegen? De partij benadrukt dat de VS een 'onmisbare bondgenoot' blijven [4] en dat Nederland een verantwoordelijkheid heeft om de relatie met de Amerikanen te 'koesteren waar mogelijk' [2]. Het publiekelijk inzetten van een blocking statute tegen de VS zou de nauwe banden met deze strategische partner onder zware druk kunnen zetten.
Bronnen:
"De internationale rechtsorde heeft Nederland decennia veiligheid en welvaart gebracht. Het is grondwettelijk vastgelegd dat wij bijdragen aan vrede en veiligheid, maar de orde die we hebben gebouwd brokkelt af: grootmachten testen grenzen, internationale afspraken worden genegeerd. Dit is ernstig, maar wel de realiteit. De VS trekken zich steeds verder terug en verleggen hun aandacht naar de Pacific. China is bezig een eigen wereldorde op te bouwen waarin liberale waarden niets voorstellen. Rusland voert niet alleen een oorlog in Oekraïne, maar ondermijnt ook hier in Nederland onze veiligheid via spionage, cyberaanvallen en desinformatie. Autocratische regimes testen onze weerbaarheid en vinden elkaar. Van Moskou tot Teheran, van Pyongyang tot Caracas. Poetin heeft vrienden, zelfs binnen Europa. Wie daar zijn ogen voor sluit, doet Nederland tekort." (0.682)
"Een volwassen relatie met de Verenigde Staten: De eenzijdige afhankelijkheid van Nederland en de rest van Europa van de VS is veel te groot, wie er ook in het Witte Huis woont. We zullen zelf veel meer moeten investeren in defensie, maar we zullen bijvoorbeeld ook onze afhankelijkheid van Amerikaanse software moeten verminderen. Tegelijkertijd heeft Nederland nauwe banden met de VS. Dit geeft ons de verantwoordelijkheid om de relatie met de Amerikanen te koesteren waar mogelijk." (0.679)
"Europese landen moeten samen sterker worden op het wereldtoneel. We kunnen niet langer verwachten dat de VS altijd ingrijpen of dat China een betrouwbare handelspartner blijft. Dat vraagt om een EU die levert op handel en economische veiligheid, en om hechtere samenwerking tussen Europese NAVO-landen. Europa moet zich ontwikkelen tot een derde geopolitieke macht naast de VS en China. We hebben een Europees front nodig van landen die bereid zijn te doen wat nodig is, met een kopgroep die doorpakt waar anderen stilvallen. De coalition of the willing voor een vredesmacht in Oekraïne laat zien hoe pragmatische Europese samenwerking kan werken." (0.678)
"Geen Europees leger, maar een sterke Europese pijler binnen de NAVO: De VVD kiest voor een militair zelfstandiger Europa. De VS blijft een onmisbare bondgenoot, maar Europese landen moeten meer verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen veiligheid. Dit doen we door pragmatisch met gelijkgezinden landen de dure systemen aan te schaffen die nodig zijn voor commandovoering over grootschalige militaire operaties waarvoor we nu te afhankelijk zijn van de VS. Wat de VVD betreft vindt deze samenwerking nadrukkelijk binnen de NAVO plaats, zodat ook belangrijke partners als het VK en Noorwegen kunnen aansluiten. Zo bouwen we aan een sterke Europese pijler binnen de NAVO, die zelfstandiger kan opereren als dat nodig is. We willen geen Europees Leger: de Tweede Kamer besluit altijd of onze krijgsmacht ergens wordt ingezet. Het gaat hier immers over onze eigen mensen." (0.661)