Snelere subsidie voor duurzame vliegtuigbrandstof

De regering moet de Subsidieregeling Duurzame Luchtvaartbrandstoffen (SDL) zo snel mogelijk in 2026 openstellen. Vertraging zorgt voor onzekerheid bij investeerders, waardoor projecten naar het buitenland kunnen verhuizen. Dit schaadt de klimaatdoelen en het behalen van de Europese ReFuelEU-regels voor brandstoffen vanaf 2030.

Motie van de leden Köse en Zwinkels over zich maximaal inspannen om de SDL zo spoedig mogelijk in 2026 open te stellen en verdere vertraging te voorkomen

De kamer, constaterende dat de openstelling van de Subsidieregeling Duurzame Luchtvaartbrandstoffen (SDL) oorspronkelijk was voorzien na het zomerreces, maar recente kabinetsuitingen wijzen op een mogelijke vertraging tot eind 2026; overwegende dat de tijdige openstelling van de SDL van groot belang is voor de ontwikkeling van projecten voor synthetische duurzame luchtvaartbrandstoffen in Nederland; overwegende dat vertraging van openstelling van de SDL leidt tot onzekerheid voor initiatiefnemers en investeerders, en daarmee het risico vergroot dat projecten vertraging oplopen of buiten Nederland worden gerealiseerd; overwegende dat het uitblijven van tijdige openstelling van de SDL de opschaling van eSAF-productiecapaciteit belemmert, terwijl die noodzakelijk is met het oog op de bijmengverplichting uit de ReFuelEU Aviationverordening vanaf 2030; overwegende dat versnelling van duurzame brandstoffenproductie van belang is voor het halen van de klimaatdoelen, het verstevigen van het concurrentie- en verdienvermogen én het verminderen van afhankelijkheid van het buitenland; verzoekt de regering zich maximaal in te spannen om de SDL zo spoedig mogelijk in 2026 open te stellen en verdere vertraging te voorkomen.
12 mei | D66, CDA | Aangenomen: 114–36 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma GL-PvdA

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij stelt dat de luchtvaart moet verduurzamen met als doel een klimaatneutrale luchtvaart in 2050 [2]. Daarnaast wil de partij de aanpak van de klimaatcrisis versnellen en de huidige 'stilstand' doorbreken om Nederland weer vooruit te krijgen [4]. Het bevorderen van duurzame energie uit eigen bodem is voor de partij essentieel om de afhankelijkheid van autoritaire regimes en buitenlandse fossiele brandstoffen te verminderen [5]. Verder is de partij voor het bieden van zekerheid aan producenten van duurzame energie (zoals waterstof) door middel van langjarige verbintenissen [6] en wil zij de industrie competitiever en duurzamer maken [1].

Argumenten tegen: De partij is zeer kritisch over subsidies voor fossiele vervuilers en wil deze zo snel mogelijk afbouwen [3].

Bronnen:

  1. "Tempo maken. We zetten alles op alles om de klimaatcrisis aan te pakken. Dat kan je niet alleen aan de markt overlaten. Zonneparken kunnen niet aangesloten worden op het energienet, nieuwe woningen en verduurzaming lopen vertraging op; de stilstand is compleet. Meer ruimte op het energienet kan niet wachten. Daarom investeren we fors in het uitbreiden van het elektriciteitsnet. We investeren in schone en betaalbare energie uit wind-op-zee. Om dat te bereiken sluiten we een Noordzeepact tussen overheid, energiebedrijven, industrie en netbeheerders. Met goedkope energie houden we de energierekening betaalbaar en maken we onze industrie competitiever en duurzamer."
  2. "Krimp van het vliegverkeer. De luchtvaart moet verduurzamen. Om dat te stimuleren voeren we een CO₂-plafond en geluidsplafond in. Die dalen ieder jaar richting een klimaatneutrale luchtvaart in 2050. De hoogte van de vliegtuigbelasting wordt aangepast aan de milieu-impact van de vlucht. Daar maken we afspraken over met Europese partners. De vrijstellingen voor transferpassagiers vervallen en we stoppen met nachtvluchten en vluchten waarvoor een alternatieve treinverbinding bestaat. Daar bovenop worden programma's die vaker vliegen bevorderen en privévluchten verboden. Lelystad Airport blijft dicht voor commerciële vluchten en onrendabele vliegvelden worden niet langer overeind gehouden."
  3. "Vervuiling heeft een prijs. Vervuiling heeft een prijs. Fossiele vervuilers ontvangen nu tientallen miljarden aan subsidies voor hun vervuilende activiteiten. Deze fossiele subsidies zetten duurzame bedrijven op achterstand en houden de fossiele economie in stand. We bouwen fossiele subsidies zo snel mogelijk af, zoveel mogelijk in Europees verband, maar met de afbouw van Nederlandse fossiele subsidies wachten we niet op Europa. We voeren een volledig verbod in op reclames voor fossiele producten en diensten."
  4. "Het vorige kabinet was vooral met zichzelf bezig en negeerde de toekomst van Nederland. Er werd hard bezuinigd op zorg en onderwijs. Er is volstrekt onvoldoende gebeurd om te zorgen voor meer duurzame en betaalbare woningen. De stikstofcrisis werd niet opgelost. De aanpak van de klimaatcrisis werd 'on hold' gezet. De coalitiepartijen braken belofte na belofte. Het gevolg is dat Nederland compleet tot stilstand is gekomen. De plannen in ons verkiezingsprogramma zijn erop gericht om Nederland zo snel mogelijk weer vooruit te krijgen. Niet door de hemel te beloven, wel door wát we beloven waar te maken. Daarom laten we ons programma vanzelfsprekend doorrekenen door het CPB. We durven duidelijke keuzes te maken en hebben realistische plannen. Niet alles zal in één keer kunnen. Daarvoor zijn de problemen te groot. Maar we hebben het als land eerder gedaan. We zijn tot veel in staat als we de handen ineenslaan. We kunnen de stilstand doorbreken en samen vooruit."
  5. "Duurzame en goedkope stroom van eigen bodem. Gebruik van fossiele brandstoffen zorgt voor afhankelijkheid van landen als Rusland, Saoedi-Arabië en Qatar. Met investeringen in schone energie van eigen bodem, zoals zon en wind, maken we ons minder afhankelijk van autoritaire regimes. Ook daarom kiezen we voor ambitieus klimaatbeleid. Elektriciteit uit zon en wind wordt het motorblok van ons toekomstig energiesysteem en we bouwen de gaswinning op land en zee versneld af. We slaan energie op voor wanneer het even niet waait of de zon niet schijnt, bijvoorbeeld met behulp van batterijen. Gascentrales die draaien op groene waterstof zijn de achtervang voor langere periodes zonder wind of zon. We waken ervoor dat het uit de grond halen van zeldzame aardmaterialen die nodig zijn voor de duurzame energietransitie hier, niet ergens anders een negatieve bijdrage hebben op ecosystemen, werkomstandigheden en rechtvaardigheid. Nederland onderschrijft het belang van een non-proliferatie verdrag voor fossiele brandstoffen en spant zich in om een dergelijk internationaal verdrag te verwezenlijken."
  6. "Daarom versnellen we de aanleg van windmolenparken op zee om de industrie te laten elektrificeren. Ook sluit de overheid een Noordzeepact met wind- en waterstofproducenten, industriële afnemers en netbeheerders, met langjarige verbintenissen die zekerheid bieden. De overheid neemt een deel van de financiële risico's op zich maar deelt ook mee in de winst."