Vergelijking uitstoot kolen en lng
De regering moet de uitstoot van steenkolen vergelijken met die van lng (gas uit schaliegas). Gas kan door methaanlekkages en transport net zo schadelijk zijn voor het klimaat als kolen. De regering moet ook onderzoeken of het langer openhouden van kolencentrales beter is voor de leveringszekerheid en de betaalbaarheid van energie.
Motie van de leden Boomsma en Van den Berg over een realistische vergelijking tussen elektriciteitsproductie met steenkolen en die met lng op basis van schaliegas
De kamer, overwegende dat de energietransitie de komende jaren nog afhankelijk is van regelbaar elektrisch vermogen opgewekt door fossiele brandstoffen als kolen en gas; overwegende dat is besloten tot het uitfaseren van de resterende Nederlandse kolencentrales per 2030, maar dat gascentrales daarna noodzakelijk blijven voor systeemstabiliteit en leveringszekerheid; overwegende dat dit gas grotendeels bestaat uit geïmporteerd lng, gewonnen als schaliegas; overwegende dat sommige studies suggereren dat de broeikaseffecten van steenkolen vergelijkbaar of zelfs lager zijn dan die van schaliegas wanneer methaanlekkages en de kosten van koeling en transport worden meegenomen; verzoekt de regering – een realistische vergelijking te maken tussen de totale emissies en broeikaseffecten over de komende vijftien jaar van elektriciteitsproductie met steenkolen in de bestaande Nederlandse centrales en met lng op basis van (geïmporteerd) schaliegas; – op basis daarvan een overzicht te geven van de kosten en baten van het eventueel langer openhouden van de kolencentrales, gelet op broeikaseffecten, leveringszekerheid, betaalbaarheid en systeemstabiliteit; – de Kamer hierover te informeren om te komen tot een zorgvuldige afweging.3 juni | JA21 | Verworpen: 23–127 |
Stemuitslag
Verkiezingsprogramma GL-PvdA
Stemverwachting: tegen (vrij zeker, 85%)
Argumenten voor: De partij streeft naar een beleid met realistische plannen [3] en hecht belang aan de betaalbaarheid en stabiliteit van het energiesysteem [2][7]. Een wetenschappelijke vergelijking van emissies en kosten zou kunnen passen bij de wens om zorgvuldige afwegingen te maken.
Argumenten tegen: De partij voert een ambitieus klimaatbeleid uit [1] met het specifieke doel dat in 2035 alle elektriciteitsbronnen klimaatneutraal moeten zijn [6]. Het langer openhouden van kolencentrales staat op gespannen voet met de plannen om fossiele brandstoffen af te bouwen [1], fossiele subsidies af te bouwen [5] en werknemers in de fossiele sector te begeleiden naar duurzame banen [4].
Bronnen:
- "Duurzame en goedkope stroom van eigen bodem. Gebruik van fossiele brandstoffen zorgt voor afhankelijkheid van landen als Rusland, Saoedi-Arabië en Qatar. Met investeringen in schone energie van eigen bodem, zoals zon en wind, maken we ons minder afhankelijk van autoritaire regimes. Ook daarom kiezen we voor ambitieus klimaatbeleid. Elektriciteit uit zon en wind wordt het motorblok van ons toekomstig energiesysteem en we bouwen de gaswinning op land en zee versneld af. We slaan energie op voor wanneer het even niet waait of de zon niet schijnt, bijvoorbeeld met behulp van batterijen. Gascentrales die draaien op groene waterstof zijn de achtervang voor langere periodes zonder wind of zon. We waken ervoor dat het uit de grond halen van zeldzame aardmaterialen die nodig zijn voor de duurzame energietransitie hier, niet ergens anders een negatieve bijdrage hebben op ecosystemen, werkomstandigheden en rechtvaardigheid. Nederland onderschrijft het belang van een non-proliferatie verdrag voor fossiele brandstoffen en spant zich in om een dergelijk internationaal verdrag te verwezenlijken."
- "Ruimte op het energienet. Met snellere uitbreiding van het elektriciteitsnet zijn we eerder onafhankelijk van fossiele subsidies. We komen met een Energieversnellingswet, die regelt dat vergunningen voor kritieke energieinfrastructuur, zoals voor verdeelstations en extra stroomkabels, eerder kunnen worden afgegeven. Ook krijgt de aanleg van deze infrastructuur voorrang als er door de beperkte stikstofruimte keuzes gemaakt moeten worden welke activiteiten mogelijk zijn. Daarnaast gaan we slimmer gebruik maken van het elektriciteitsnet. Bijvoorbeeld door bedrijven en huishoudens te stimuleren om buiten de spits stroom te gebruiken, oplossingen als batterijen en elektrolyse te ondersteunen, en de lokale energievraag beter af te stemmen met het lokale aanbod uit zon en wind. Partijen met een maatschappelijk belang krijgen voorrang op het net. We stimuleren coöperatief eigendom en beheer van nieuwe duurzame energiebronnen. De overheid stuurt actief op een eerlijk en duurzaam energiesysteem en onderzoekt waar energie in publieke handen moet komen. Kosten voor huishoudens en bedrijven houden we laag door energienetten langer te gebruiken, de kosten van investeringen in het net niet meteen in rekening te brengen bij afnemers, maar uit te smeren over de tijd, en door nettarieven te differentiëren. Nieuwe woonwijken krijgen een eigen wijk- of buurtbatterij. Die slaat stroom op als de wijk stroom over heeft en levert het terug als zon en wind het laten afweten. Dat is voordeliger en solidairder dan een batterij in elke woning. Het ontlast bovendien het elektriciteitsnet."
- "Het vorige kabinet was vooral met zichzelf bezig en negeerde de toekomst van Nederland. Er werd hard bezuinigd op zorg en onderwijs. Er is volstrekt onvoldoende gebeurd om te zorgen voor meer duurzame en betaalbare woningen. De stikstofcrisis werd niet opgelost. De aanpak van de klimaatcrisis werd 'on hold' gezet. De coalitiepartijen braken belofte na belofte. Het gevolg is dat Nederland compleet tot stilstand is gekomen. De plannen in ons verkiezingsprogramma zijn erop gericht om Nederland zo snel mogelijk weer vooruit te krijgen. Niet door de hemel te beloven, wel door wát we beloven waar te maken. Daarom laten we ons programma vanzelfsprekend doorrekenen door het CPB. We durven duidelijke keuzes te maken en hebben realistische plannen. Niet alles zal in één keer kunnen. Daarvoor zijn de problemen te groot. Maar we hebben het als land eerder gedaan. We zijn tot veel in staat als we de handen ineenslaan. We kunnen de stilstand doorbreken en samen vooruit."
- "Van fossiele naar duurzame baan. Werknemers die een fossiele baan verliezen worden met behoud van inkomen begeleid naar een duurzame baan - zo nodig inclusief omscholing - naar het voorbeeld van het kolenfonds. Zo worden werknemers niet de dupe van klimaatbeleid én werven we de hoognodige arbeidskrachten voor de klimaattransitie."
- "Vervuiling heeft een prijs. Vervuiling heeft een prijs. Fossiele vervuilers ontvangen nu tientallen miljarden aan subsidies voor hun vervuilende activiteiten. Deze fossiele subsidies zetten duurzame bedrijven op achterstand en houden de fossiele economie in stand. We bouwen fossiele subsidies zo snel mogelijk af, zoveel mogelijk in Europees verband, maar met de afbouw van Nederlandse fossiele subsidies wachten we niet op Europa. We voeren een volledig verbod in op reclames voor fossiele producten en diensten."
- "Versneld naar een klimaatneutraal Nederland. Het is tijd om grote vervuilers echt aan te pakken. Want het tegengaan van klimaatverandering en vervuiling betaalt zich direct terug in maatschappelijke baten, zoals schone lucht, een gezonde leefomgeving en meer zekerheid voor toekomstige generaties. We zetten daarom alle zeilen bij om te zorgen dat Nederland in 2040 klimaatneutraal is. Om dat te bereiken streven we naar 65% CO₂-reductie in 2030. In 2035 zijn al onze elektriciteitsbronnen klimaatneutraal, en in 2040 ook onze energiebronnen én industrie. Ook in Europa is dit onze inzet."
- "Tempo maken. We zetten alles op alles om de klimaatcrisis aan te pakken. Dat kan je niet alleen aan de markt overlaten. Zonneparken kunnen niet aangesloten worden op het energienet, nieuwe woningen en verduurzaming lopen vertraging op; de stilstand is compleet. Meer ruimte op het energienet kan niet wachten. Daarom investeren we fors in het uitbreiden van het elektriciteitsnet. We investeren in schone en betaalbare energie uit wind-op-zee. Om dat te bereiken sluiten we een Noordzeepact tussen overheid, energiebedrijven, industrie en netbeheerders. Met goedkope energie houden we de energierekening betaalbaar en maken we onze industrie competitiever en duurzamer."