Verkiezingsprogramma JA21

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 85%)

Argumenten voor: De partij wil gericht investeren in zaken die de welvaart op de lange termijn versterken, waaronder infrastructuur ^[2]. Er is sprake van een zeer omvangrijke vervangings- en renovatieopgave voor de infrastructuur (zoals wegen, spoor, tunnels en bruggen), waarvoor volgens de partij structureel extra investeringen nodig zijn ^[5]. Daarnaast is er voor het openbaar vervoer extra investering nodig om de huidige kwaliteit te behouden en verdere verschraling te voorkomen ^[1]. Ook het versterken van de infrastructuur wordt genoemd als onderdeel van de inzet op klimaatadaptatie ^[6].

Argumenten tegen: De partij streeft naar een kleinere overheid en lagere collectieve lastendruk ^[3]. Daarnaast hanteert de partij het principe dat structurele uitgaven alleen mogen plaatsvinden als er structurele dekking is en er een duidelijk economisch nut of rendement tegenover staat ^[4]. Er wordt bovendien opgemerkt dat de overheid momenteel geld uitgeeft zonder dat daar altijd een duidelijk rendement tegenover staat ^[7].

Bronnen:

1. "JA21 is voorstander van goed openbaar vervoer, waarbij sprake is van een goede mix van spoor, metro's en sneltrams, stads-, regionale en belbussen. Om het huidige aanbod op peil te houden is een extra investering nodig van circa 0,04 % van het BBP om verdere verschraling te voorkomen. JA21 wil dat het huidige aanbod niet verder verschraalt en staat dus voor deze extra investering in het openbaar vervoer."
2. "Nieuwe focus op welvaart, door gericht te investeren in zaken die aantoonbaar onze welvaart op langere termijn versterken zoals veiligheid, energie, infrastructuur en technologie."
3. "Lagere lasten en een kleine overheid. We willen de hoge collectieve lastendruk verlagen en het aantal ambtenaren structureel terugbrengen."
4. "Structurele uitgaven alleen bij structurele dekking. Begroten doen we op basis van gezond verstand en met een sterk besef dat je een euro maar een keer kan uitgeven. Investeringen mogen tijdelijk leiden tot extra uitgaven, maar alleen met een duidelijk rendement of economisch nut."
5. "JA21 realiseert zich dat Nederland een zeer omvangrijke Vervangings- en Renovatieopgave (V\&R-opgave) van een groot deel van de infrastructuur heeft. Veel viaducten, tunnels, sluizen, bruggen, wegen, spoor en keringen bereiken de komende 10-20 jaar het einde van hun levens -duur. Duizenden objecten moeten worden vervangen of gerenoveerd. JA21 stelt vast dat structureel een extra investering nodig is van circa 0,5% van het BBP om deze V\&R-opgave te kunnen uitvoeren."
6. "Het Nederlandse energie- en klimaatbeleid moet gebaseerd zijn op betrouwbaarheid en betaalbaarheid. Maar onze energie is niet meer betaalbaar en niet meer betrouwbaar. Door de ingezette energietransitie schieten de energieprijzen omhoog, wankelt de leveringszekerheid en kunnen bedrijven en complete woonwijken niet op het stroomnet aangesloten worden. Bovendien is betrouwbaarheid, en dus energiezekerheid met de toenemende geopolitieke onzekerheden, steeds belangrijker. Energie is geen ideologisch vraagstuk, maar een fundament voor een welvarende en sterke economie. JA21 wil naar een energiesysteem dat werkt, met betaalbaarheid en be -trouwbaarheid voorop. Wij kiezen daarom voor kernener -gie, strategisch omgaan met fossiele brandstoffen en be -taalbaarheid. De huidige klimaatdoelstellingen zijn vaak onrealistisch en leveren twijfelachtig resultaat op. JA21 kiest daarom voor een nuchtere en realistische koers. In plaats van eenzijdig te proberen het wereldwijde klimaat te sturen, zetten wij in op klimaatadaptatie: het verster -ken van onze samenleving, infrastructuur en economie tegen de gevolgen van klimaatverandering."
7. "Investeringen en onze arbeidsproductiviteit nemen af, en door toenemende regeldruk, energieproblematiek, per -soneelstekorten en beleidsonzekerheid verslechtert ons vestigingsklimaat. Tegelijkertijd hebben we na jarenlange versnippering van beleid en een enorme hoeveelheid aan subsidies nu een belastingsysteem dat zelfs experts niet meer begrijpen; van eenvoud en eerlijkheid is weinig over. De lastendruk is te hoog geworden en de overheid geeft steeds meer geld uit zonder dat daar altijd een duidelijk rendement tegenover staat. Bovendien leidt het complexe belasting- en toeslagenstelsel ertoe dat mensen met lagere en middeninkomens er amper op vooruitgaan als ze meer gaan werken."