Verkiezingsprogramma D66

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij wil een landelijke aanpak van de arbeidsmarkttekorten waarbij mensen gestimuleerd worden om naar sectoren te gaan waar de krapte het grootst is, zoals de zorg en de techniek ^[2]. Er wordt erkend dat mensen in diverse sectoren hard nodig zijn om de samenleving draaiende te houden ^[1][4]. Specifiek voor de verhouding tussen defensie en de rest van de maatschappij stelt de partij voor dat mensen naast hun inzet bij defensie ook vrijwillig kunnen worden ingezet in sectoren zoals de zorg, logistiek en cybersecurity ^[3]. Daarnaast wil de partij de stap naar werk vergemakkelijken via bijvoorbeeld deeltijdwerk ^[5].

Argumenten tegen: Het verkiezingsprogramma biedt geen argumenten om tegen het stimuleren van combinatiebanen of gedeeld werkgeverschap tussen Defensie en andere sectoren te stemmen.

Bronnen:

1. "Op onze arbeidsmarkt komen we handen tekort. Ieders talent is daarom hard nodig. We willen woningen bouwen, de klimaat- en energietransitie mogelijk maken, kinderen goede opvang en onderwijs bieden, en de zorg geven die nodig is. Om onze samenleving draaiend te houden, stimuleren we mensen om meer te werken. Dat begint bij werk dat beter loont. Ook stellen we grenzen aan sommige sectoren in Nederland: zo voorkomen we extra druk op personeel, natuur en ruimte. We helpen mensen zich een leven lang te ontwikkelen, zodat ze klaar zijn voor de toekomst en alles uit hun werk kunnen halen wat erin zit. En we maken een einde aan oneerlijke concurrentie tussen verschillende typen werkenden, of je nu in loondienst bent of werkt als zelfstandige."
2. "D66 wil een landelijke krapteaanpak. Samen met werkenden, ondernemers en de overheid stimuleren we mensen om over te stappen naar beroepen waar de krapte het grootst is. We beginnen met de zorg, het onderwijs en de techniek."
3. "In het leger van de toekomst zijn óók mensen nodig die werken aan een weerbare samenleving, zoals in de zorg, logistiek en cybersecurity. D66 wil jongeren, als zij dat willen, betrekken bij deze brede maatschappelijke opgave. Dat doen we met het Zweedse model voor de dienstplicht, dat bestaat uit een verplichte enquête onder dienstplichtigen. Daarna kunnen zij vrijwillig ook in bijvoorbeeld de zorg, logistiek en cybersecurity ingezet worden, naast bij defensie."
4. "Op steeds meer plekken piept en kraakt het door een groeiend personeelstekort: winkels sluiten eerder en wachtlijsten lopen op. In de zorg alleen al staan meer dan 60.000 vacatures open - een aantal dat in de komende jaren minstens vier keer zo groot wordt. Ondertussen stijgt de werkdruk, terwijl de vergrijzing de problemen nog groter zal maken. D66 wil dit aanpakken. We investeren in innovatie en maken het aantrekkelijker om (meer) te werken. Maar dat alleen is niet genoeg. Daarom zet D66 ook in op arbeidsmigratie: gericht, menselijk en slim. Zo houden we onze samenleving draaiend, blijven onze voorzieningen toegankelijk en onze economie sterk. Want van ziekenhuizen tot bouwbedrijven en hightech: overal zijn mensen nodig met de juiste vaardigheden. Arbeidsmigranten komen graag naar Nederland, omdat hier kansen liggen en de lonen hoger dan in veel andere landen. Maar arbeidsmigratie kent ook een keerzijde. Iedere nieuwe inwoner van Nederland maakt ook gebruik van voorzieningen, zoals woningen en zorg, die vaak al onder druk staan. En in laagbetaalde banen worden arbeidsmigranten te vaak uitgebuit, of belanden ze zelfs op straat. Dat is onacceptabel."
5. "Iedereen die kan en wil werken, moet mee kunnen doen. Werk geeft bestaanszekerheid, sociale contacten en individuele ontwikkeling. D66 wil meer mensen de mogelijkheid geven hun talent te benutten. We maken de stap naar werk vanuit een uitkering makkelijker, bijvoorbeeld via vrijwillers- of deeltijdwerk. In dat kader willen wij ook dat er meer passend werk is of beschut werk is voor gedeeltelijk arbeidsongeschikten en anderen met afstand tot de arbeidsmarkt, belangrijk daarbij is maatwerk."