De regering moet onderzoeken of het verhogen van de premies voor het Arbeidsongeschiktheidsfonds juridisch en maatschappelijk klopt. De sociale fondsen hebben nu een overschot van 60 miljard euro, waarvan het fonds voor arbeidsongeschiktheid het grootste deel bevat. Het is onduidelijk waarom de premies sneller stijgen dan nodig is voor de uitgaven aan arbeidsongeschiktheid.
Motie van de leden Grinwis en Patijn
De kamer,
constaterende dat het spaaroverschot in de sociale fondsen steeds groter wordt
en ditjaar ca. € 60 miljard bedraagt, waarbij het Arbeidsongeschiktheidsfonds
met ca. € 40 miljard het grootste overschot voor zijn rekening neemt en dit
overschot met vele miljarden per jaar aanzwelt;
overwegende dat implementatie van de voorgenomen maatregelen in het
coalitieakkoord leiden tot nog grotere overschotten;
overwegende dat de Wfsv (Wet financiering sociale verzekeringen) duidelijk regelt
voor welk doel er premies worden geheven, maar dat er ondertussen een kloof is
ontstaan tussen doel en praktijk, die niet los kan worden gezien van het
onderscheid tussen het inkomsten- en uitgavenkader in het begrotingsbeleid en
de politieke keuzes die het afgelopen decennium zijn gemaakt;
verzoekt de regering de juridische houdbaarheid en maatschappelijke
wenselijkheid te analyseren van de huidige praktijk van een veel sneller stijgende
aof-premie dan noodzakelijk voor de arbeidsongeschiktheidsuitgaven, waar nodig
consequenties aan deze analyse te verbinden, en de Kamer hierover uiterlijk voor
de eerstvolgende begrotingsbehandeling van SZW te informeren.
Waarom voor? De partij pleit voor het doorlichten van overheidsuitgaven en het tegengaan van verspilling. Ze stellen: 'Wij pleiten daarom voor een breed consolidatiepakket voor de Rijksbegroting, waarbij alle overheidsuitgaven van alle ministeries onder de loep worden genomen' [1]. Daarnaast wil de partij '10 miljard euro aan fraude, verspilling en ondoelmatigheden op te sporen' [2]. Het laten analyseren van de houdbaarheid van een AOF-premie die sneller stijgt dan noodzakelijk voor de uitgaven sluit aan bij dit streven naar efficiëntie en het tegengaan van ondoelmatigheden.
Waarom tegen? Er is geen directe passage in het programma die het hanteren van sociale fondsen als buffer voor algemene begrotingsdoelen expliciet steunt. De enige mogelijke tegenwerping is het algemene streven naar een 'behoedzame ontwikkeling van het begrotingstekort' [3], waarbij men zou kunnen vrezen dat het verlagen van premie-inkomsten het begrotingsbeleid bemoeilijkt.
Bronnen:
"Gasputten werden volgestort met beton, terwijl verre landen ons chanteren met gas. Ons bestuurlijk systeem dreigt op meerdere fronten volledig vast te lopen in bureaucratie, overbodige regelgeving en complexiteit. Wij pleiten daarom voor een breed consolidatiepakket voor de Rijksbegroting, waarbij alle overheidsuitgaven van alle ministeries onder de loep worden genomen. Recente kabinetten startten grote bestedingsprogramma's, precies op het moment dat de arbeidsmarkt al oververhit was. 50PLUS ziet ruimte om te besparen op die lopende bestedingsprogramma's door andere keuzes te maken of door het voorgenomen beleid te vertragen." (0.677)
"Een topteam ambtenaren en ondernemers onderzoekt alle overheidsuitgaven van alle ministeries op effectiviteit met als doel ten minste 10 miljard euro aan fraude, verspilling en ondoelmatigheden op te sporen aan de uitgavenkant van de collectieve sector." (0.663)
"Een behoedzame ontwikkeling van het begrotingstekort binnen de grenzen van de Europese begrotingsafspraken." (0.662)