Onderzoek naar premies arbeidsongeschiktheid
Motie van de leden Grinwis en Patijn
De kamer, constaterende dat het spaaroverschot in de sociale fondsen steeds groter wordt en ditjaar ca. € 60 miljard bedraagt, waarbij het Arbeidsongeschiktheidsfonds met ca. € 40 miljard het grootste overschot voor zijn rekening neemt en dit overschot met vele miljarden per jaar aanzwelt; overwegende dat implementatie van de voorgenomen maatregelen in het coalitieakkoord leiden tot nog grotere overschotten; overwegende dat de Wfsv (Wet financiering sociale verzekeringen) duidelijk regelt voor welk doel er premies worden geheven, maar dat er ondertussen een kloof is ontstaan tussen doel en praktijk, die niet los kan worden gezien van het onderscheid tussen het inkomsten- en uitgavenkader in het begrotingsbeleid en de politieke keuzes die het afgelopen decennium zijn gemaakt; verzoekt de regering de juridische houdbaarheid en maatschappelijke wenselijkheid te analyseren van de huidige praktijk van een veel sneller stijgende aof-premie dan noodzakelijk voor de arbeidsongeschiktheidsuitgaven, waar nodig consequenties aan deze analyse te verbinden, en de Kamer hierover uiterlijk voor de eerstvolgende begrotingsbehandeling van SZW te informeren.Partijstandpunten
Verkiezingsprogramma CDA over dit onderwerp
Stemverwachting: voor (onzeker, 60%)
Waarom voor? De partij stelt dat het stelsel van arbeidsongeschiktheid aan herziening toe is [2] en dat zij dit stelsel toekomstbestendig willen maken [3]. Aangezien de motie verzoekt om inzicht in de juridische houdbaarheid en maatschappelijke wenselijkheid van de huidige financieringspraktijk van het AOF (dat onderdeel is van het arbeidsongeschiktheidsstelsel), sluit dit onderzoek aan bij de wens van de partij om het stelsel te verbeteren en te herzien [1].
Waarom tegen? De partij staat voor 'houdbare overheidsfinanciën' [4]. Men zou kunnen argumenteren dat de huidige grote overschotten in sociale fondsen een buffer vormen die bijdraagt aan de algemene financiële stabiliteit van de overheid, en dat het wijzigen van de premieheffing deze houdbaarheid op de korte termijn zou kunnen verstoren, zeker in een tijd waarin de partij ook ruimte moet maken voor andere noodzakelijke uitgaven zoals defensie [5].
Bronnen:
- "We herzien het stelsel voor de arbeidsongeschiktheidsverzekering met de nadruk op passend werk, snellere interventie, preventie en duurzame re-activatie, op basis van het advies van de Octas, in relatie tot de Ziektewet. Het moet ook eenvoudiger, duidelijker en eerlijker. Dat doen we samen met sociale partners. Ook vragen we expliciet ervaringsdeskundigen om mee te denken." (0.690)
- "Het stelsel van loondoorbetaling bij ziekte (Poortwachter) en arbeidsongeschiktheid (WIA) is aan herziening toe. Het ziekteverzuim en de instroom in de WIA nemen fors toe, juist ook bij jongvolwassenen, en de uitstroom is laag. Voor werkgevers knelt de twee jaar loondoorbetalingmet bijbehorende verplichtingen en de uitvoering door het UWV loopt vast, ook door de vele herkeuringen. Het stelsel biedt mensen onvoldoende zekerheid als werken echt niet meer kan én daagt onvoldoende uit om - waar dat wel kan - weer passend werk te vinden. Terwijl we iedereen hard nodig hebben." (0.684)
- "We zetten duurzame stappen om de oplopende zorgkosten te beheersen, ons belastingen toeslagenstelsel te vereenvoudigen en het stelsel van ziekte en arbeidsongeschiktheid toekomstbestendig te maken." (0.679)
- "Het CDA staat voor houdbare overheidsfinanciën. Juist door op korte termijn meer ruimte te zoeken, kunnen we de keuzes maken die op lange termijn tot gezondere overheidsfinanciën leiden." (0.670)
- "Om onze defensie-uitgaven te financieren zullen we ruimte moeten maken in de begroting." (0.664)