Onderzoek naar premies arbeidsongeschiktheid

De regering moet onderzoeken of het verhogen van de premies voor het Arbeidsongeschiktheidsfonds juridisch en maatschappelijk klopt. De sociale fondsen hebben nu een overschot van 60 miljard euro, waarvan het fonds voor arbeidsongeschiktheid het grootste deel bevat. Het is onduidelijk waarom de premies sneller stijgen dan nodig is voor de uitgaven aan arbeidsongeschiktheid.

Motie van de leden Grinwis en Patijn

De kamer, constaterende dat het spaaroverschot in de sociale fondsen steeds groter wordt en ditjaar ca. € 60 miljard bedraagt, waarbij het Arbeidsongeschiktheidsfonds met ca. € 40 miljard het grootste overschot voor zijn rekening neemt en dit overschot met vele miljarden per jaar aanzwelt; overwegende dat implementatie van de voorgenomen maatregelen in het coalitieakkoord leiden tot nog grotere overschotten; overwegende dat de Wfsv (Wet financiering sociale verzekeringen) duidelijk regelt voor welk doel er premies worden geheven, maar dat er ondertussen een kloof is ontstaan tussen doel en praktijk, die niet los kan worden gezien van het onderscheid tussen het inkomsten- en uitgavenkader in het begrotingsbeleid en de politieke keuzes die het afgelopen decennium zijn gemaakt; verzoekt de regering de juridische houdbaarheid en maatschappelijke wenselijkheid te analyseren van de huidige praktijk van een veel sneller stijgende aof-premie dan noodzakelijk voor de arbeidsongeschiktheidsuitgaven, waar nodig consequenties aan deze analyse te verbinden, en de Kamer hierover uiterlijk voor de eerstvolgende begrotingsbehandeling van SZW te informeren.
22 april | CU, GL-PvdA |

Partijstandpunten

D66VVDGL-PvdAPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSPKeijzerVolt50PLUS

Verkiezingsprogramma SP over dit onderwerp

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 70%)

Waarom voor? De motie bekritiseert dat er een kloof is ontstaan tussen het doel van premies (sociale verzekeringen) en de praktijk, waarbij geld naar grote overschotten vloeit in plaats van naar de werknemers die deze premies opbrengen. De partij stelt dat het huidige beleid structureel onhoudbaar is voor de werkende klasse [1] en streeft naar een systeem waarbij de lasten voor gewone mensen omlaag kunnen [3]. Het analyseren en mogelijk corrigeren van een te hoge aof-premie past bij het streven om ongelijkheid tegen te gaan en de positie van de werkende klasse te versterken [1].

Waarom tegen? Hoewel er in de verstrekte teksten geen direct argument tegen de motie staat, benadrukt de partij dat alles niet tegelijkertijd kan [2]. De partij zou kunnen argumenteren dat de focus op de analyse van fonds-overschotten het politieke kapitaal en de schaarse menskracht afleidt van andere prioriteiten uit het programma, zoals het realiseren van een Nationaal ZorgFonds of het verlagen van de btw op boodschappen [4].

Bronnen:

  1. "De groei van de Nederlandse economie neemt al jaren af, terwijl we meer werken dan ooit. De werkloosheid is historisch laag en het aantal openstaande vacatures is groter dan de hoeveelheid mensen die een baan zoekt. Tegelijkertijd blijft de loonontwikkeling van werknemers achter bij de groei van vermogens en gaat een steeds groter deel van de winst naar kapitaal in plaats van arbeid. Het gevolg is toenemende ongelijkheid en een concentratie van economische en politieke macht. De afgelopen jaren verhoogden regeringen de pensioenleeftijd en maakten zij arbeid steeds onzekerder. Dit beleid is structureel onhoudbaar voor de werkende klasse. De economie van ons land vraagt volgens de SP om frisse, nieuwe en eerlijke politieke keuzes die de arbeidsproductiviteit van ons land en de positie van de werkende klasse structureel verbeteren." (0.668)
  2. "Alles kan, maar niet alles tegelijk. De plannen in dit programma kunnen allemaal en zijn hard nodig voor een beter Nederland. Veel van deze plannen hebben we uitgewerkt en voor elk plan voor vooruitgang hebben wij een financiële dekking. Toch moet de kanttekening gezet worden dat Nederland een beperkt aantal mensen heeft om deze plannen uit te werken in wetten en uit te voeren in de praktijk. Bovendien krijg je in een regeringscoalitie nooit 100 procent van de punten van je verkiezingsprogramma ingewilligd. Daarom zullen niet al deze plannen in de volgende kabinetsperiode doorgevoerd kunnen worden, maar wij zullen wél elke dag strijden om zo veel als mogelijk van onze punten te realiseren." (0.664)
  3. "De sterkste schouders de zwaarste lasten. Op dit moment betalen de lage- en middeninkomens meer belasting dan de hoogste inkomens. Deze omgekeerde Robin Hood-praktijken gaan we keren, zodat de allerrijkste miljardairs en allergrootste bedrijven hun eerlijke deel bijdragen. Daardoor kunnen de lasten voor gewone mensen omlaag. Volgens het uitgangspunt van de sterkste schouders dragen de zwaarste lasten, en met nadruk op versimpeling en uitvoerbaarheid, zullen we het belastingstelsel herzien." (0.657)
  4. "De SP wil dat Nederland een socialer land wordt. Een land waar het normaal is dat iedereen een betaalbaar huis heeft, menselijke zorg krijgt en voldoende, gezond en goed eten kan betalen. Daarvoor heeft de SP sociale alternatieven uitgewerkt zoals het SP-woonplan 'Wonen zonder Winst', een Nationaal ZorgFonds zonder eigen risico en betaalbare boodschappen door prijsverhogingen te blokkeren en de btw te verlagen." (0.654)