Onafhankelijk toezicht op fraude bij Defensie

De regering moet de verantwoordelijkheid voor het bestrijden van fraude en corruptie bij Defensie leggen bij een onafhankelijke partij. De risico's op fraude en corruptie zijn groot en nemen toe door de stijgende uitgaven. Daarom is onafhankelijk toezicht nodig, los van de afdelingen die de inkoop en uitvoering doen.

Motie van het lid Piri c.s. over de eindverantwoordelijkheid voor de beheersing van fraude- en corruptierisico's beleggen bij een onafhankelijke functionaris

De kamer, constaterende dat de verantwoordelijkheid voor het beheersen van fraude- en corruptierisico’s bij Defensie is belegd in de commandantenlijn en pas in het derde kwartaal van 2026 wordt besloten welke functionaris hiervoor primair verantwoordelijk wordt; overwegende dat Defensie zelf erkent dat de fraude- en corruptierisico’s groot zijn en verder toenemen door de sterk groeiende uitgaven, en dat het beheersen daarvan vraagt om toezicht dat onafhankelijk staat van de organisatieonderdelen die de inkoop en uitvoering verzorgen; verzoekt de regering de eindverantwoordelijkheid voor de beheersing van fraude- en corruptierisico’s te beleggen bij een functionaris of orgaan dat onafhankelijk opereert van de inkoop- en commandantenlijn, en de Kamer hierover voor Prinsjesdag 2026 te informeren.
10 juni | D66, SP |

Stemverwachting

D66VVDPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSP50PLUSKeijzerVolt

Verkiezingsprogramma CDA

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 85%)

Argumenten voor: De partij ziet corruptie als een groeiend probleem en wil dit aanpakken door middel van effectieve controle en handhaving [1]. Daarnaast vindt de partij het belangrijk om de onafhankelijkheid van toezichthoudende organen te versterken om politieke beïnvloeding te voorkomen [3]. De partij erkent bovendien dat er ruimte moet worden gemaakt voor stijgende defensie-uitgaven [4], wat aansluit bij de motie die stelt dat de groeiende uitgaven bij Defensie het risico op fraude vergroten.

Argumenten tegen: De partij wil dat regelingen waar de minister eindverantwoordelijk voor is, niet op afstand staan van de minister [2]. Dit zou kunnen betekenen dat de partij de voorkeur geeft aan direct bestuurlijk toezicht boven het beleggen van verantwoordelijkheden bij een onafhankelijke functionaris of orgaan buiten de commandantenlijn.

Bronnen:

  1. "Corruptie is een steeds groter probleem. Dit gaan we te lijf door bewustwording en verplichte trainingen onder andere bij gemeentes, heldere anti-corruptiewetten, transparantie in aanbestedingsregels, beschermen van klokkenluiders en effectieve controle en handhaving."
  2. "De uitvoering van de overheid moet slagvaardiger. We pakken de veelheid vanorganisatievormen met onder andere zelfstandige bestuursorganen (zbo's), agentschappen, en toezichthouders aan. We willen dat regelingen waar de minister eindverantwoordelijk voor is en die rechtstreeks mensen raken, niet op afstand staan van de minister."
  3. "We nemen maatregelen om de onafhankelijke rechtsstaat te versterken. De navelstreng tussen de minister van Justitie en Veiligheid en de Raad voor de Rechtspraak moet worden doorgeknipt, omdat de huidige benoemingsprocedure, begrotingssystematiek, aanwijzings- en vernietigingsbevoegdheden te vatbaar zijn voor politieke beïnvloeding."
  4. "Om onze defensie-uitgaven te financieren zullen we ruimte moeten maken in de begroting."