Onderzoek naar de suikerbelasting
De regering moet de effecten van een suikerbelasting grondig onderzoeken. Een suikerbelasting mag namelijk niet alleen een manier zijn om geld te verdienen, maar moet echt de suikerconsumptie verminderen. De regering moet daarom de gevolgen voor de koopkracht (het geld dat mensen overhouden) in kaart brengen en advies vragen aan onafhankelijke gezondheidsexperts.
Motie van het lid Stoffer over de doelmatigheid en doeltreffendheid van de verschillende suikerbelastingvarianten inzichtelijk maken
De kamer, constaterende dat de regering een suikerbelasting wil invoeren, met een beoogde opbrengst van 900 miljoen euro; overwegende dat een vooraf ingeboekte opbrengst lastig te rijmen is met het doel van de belasting, namelijk het terugdringen van de suikerconsumptie, waardoor het risico ontstaat dat de belasting niet doeltreffend en doelmatig wordt of dat de belasting een budgettair doel krijgt; overwegende dat de regering de komende tijd varianten voor een suikerbelasting uitwerkt; verzoekt de regering naast de al toegezegde focus op financiële en economische effecten en grenseffecten: • de doelmatigheid en doeltreffendheid van de verschillende varianten inzichtelijk te maken; • de inkomens- en koopkrachteffecten voor huishoudens(groepen) in kaart te brengen; • inzichtelijk te maken hoe een vooraf geraamde budgettaire opbrengst zich verhoudt tot het beoogde doel van vermindering van de suikerconsumptie; • advies in te winnen bij onder meer onafhankelijke gezondheidsexperts en betrokken maatschappelijke partijen en sectorpartijen; • de Kamer hierover te informeren.2 juli | SGP | Aangenomen: 128–22 |
Stemuitslag
Verkiezingsprogramma SP
Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)
Argumenten voor: De partij wil wettelijke maxima instellen voor suiker in voedsel om de macht van de voedselindustrie te breken [1] en stelt dat volksgezondheid boven de winsten van bedrijven moet gaan [3]. Daarnaast is de partij zeer alert op de koopkracht en de financiële positie van mensen met lage inkomens [6][4] en wil zij dat gezond eten betaalbaar blijft voor iedereen [2][7]. De motie vraagt specifiek om inzicht in de doelmatigheid voor de gezondheid en de effecten op de koopkracht, wat direct aansluit bij de wens om gezondheid te bevorderen zonder de werkende klasse onevenredig zwaar te belasten [4].
Argumenten tegen: De partij streeft naar een versimpeling van het belastingstelsel om kosten en tijdverspilling te voorkomen [5]. Het uitgebreid uitwerken van varianten en het inwinnen van diverse adviezen zou kunnen leiden tot meer bureaucratie of een complexer proces, wat niet strookt met de wens voor versimpeling [5].
Bronnen:
- "Eten wordt gezonder. We stellen wettelijke maxima in voor suiker, vet, zout en andere schadelijke toevoegingen in bewerkt voedsel. Daarmee doorbreken we de marktmacht van voedselproducenten die bepalen wat er in ons eten zit. Denk daarbij ook aan ultrabewerkte additieven, kunstmatige zoetstoffen of omstreden Enummers. We kijken bij bestrijdingsmiddelen niet alleen naar het effect op de gezondheid van ieder middel afzonderlijk, maar ook naar het effect van meerdere middelen samen."
- "Gezond eten wordt goedkoper. We schrappen de btw op gezonde producten (volgens de Schijf van Vijf), zodat gezond eten voor iedereen bereikbaar blijft. Ook voor mensen met een klein inkomen."
- "Ziekte voorkomen is beter dan genezen. En goedkoper ook. Maar zolang bedrijven mogen verdienen aan het ziek maken van mensen, blijven we dweilen met de kraan open. Nergens wordt dat zo zichtbaar als in de supermarkt: bijna 80 procent van het aanbod is ongezond. De voedingsindustrie speelt met verslavende samenstellingen en agressieve marketing in op onze kwetsbaarheden en maakt daar miljardenwinsten mee. En daarna maakt de geneesmiddelenindustrie ons weer 'beter' met bijvoorbeeld hormoonpillen en spuiten om af te vallen. Daarmee heeft de vrije markt een dubbel verdienmodel op onze gezondheid. En de overheid kijkt toe. Net als bij de tabaksindustrie blijven winsten belangrijker dan volksgezondheid."
- "Wij doen wat nodig is en zijn zuinig op het geld van Nederland. We moeten investeren in onze mensen en economie, maar de rekening hiervan moet niet langer alleen op de schouders van de werkende klasse terechtkomen. Op dit moment komt tachtig procent van de belastinginkomsten uit arbeid en consumptie en maar twintig procent uit kapitaal. Er worden miljarden cadeau gegeven aan de rijkste individuen en grootste bedrijven, terwijl gewone mensen en het kleinbedrijf steeds hogere belastingen betalen. Deze herverdeling van arm naar rijk is onacceptabel. Daarom gaan we de sterkste schouders de zwaarste lasten laten dragen en pakken we geldverspilling bij de overheid aan. Zonder ons over te geven aan de neoliberale staatsschuld- en bezuinigingsobsessie van andere partijen. Een eerlijke verdeling van de lasten is goed voor ons allemaal."
- "Versimpelen belasting- en toeslagenstelsel. Hele sectoren van onze economie en afdelingen binnen onze overheid houden zich bezig met de papieren werkelijkheid van het Nederlandse belasting- en toeslagenstelsel. Door dit te versimpelen voorkomen we veel kosten, tijdverspilling, misstanden en misbruik. Door de lonen en uitkeringen te verhogen kunnen we het toeslagenstelsel ontgroeien zodat dit overbodig wordt. Door het belastingstelsel grondig te herzien kunnen we de lasten eerlijk verdelen en snijden in bureaucratie in de overheid en de private sector."
- "Iedereen heeft recht op een goed en gezond leven. Wij accepteren niet dat mensen met een lager inkomen gemiddeld zeven jaar korter leven en vijftien jaar korter in goede gezondheid verkeren dan rijkere mensen. Gezondheid wordt bepaald door je woonwijk, je werk, je inkomen en dus door je klasse. Het is dan ook geen toeval dat deze sociaaleconomische gezondheidsverschillen bestaan. Dit is het gevolg van politieke keuzes. Keuzes voor marktwerking, hoge kosten, sluiten van ziekenhuizen en bezuinigen op onmisbare zorg. We breken met dit marktdenken en zetten mensen centraal. Daarmee bouwen we een gezondheidszorg zonder klassenverschillen, waarbij iedereen een gezond leven kan leiden."
- "De SP wil dat Nederland een socialer land wordt. Een land waar het normaal is dat iedereen een betaalbaar huis heeft, menselijke zorg krijgt en voldoende, gezond en goed eten kan betalen. Daarvoor heeft de SP sociale alternatieven uitgewerkt zoals het SP-woonplan 'Wonen zonder Winst', een Nationaal ZorgFonds zonder eigen risico en betaalbare boodschappen door prijsverhogingen te blokkeren en de btw te verlagen."