Verkiezingsprogramma DENK

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij is voorstander van een hervorming van de EU ^[4][1]. Met betrekking tot uitbreiding stelt de partij dat lidmaatschap voor Oekraïne pas overwogen kan worden wanneer aan alle criteria is voldaan ^[3], wat aansluit bij de motie om de Kopenhagencriteria leidend te laten zijn. Daarnaast wil de partij dat er binnen de EU strenger wordt gehandhaafd op de vraag of landen zich houden aan afspraken over de rechtsstaat ^[1], wat past bij het verzoek in de motie om rechten eenvoudig in te trekken bij terugval in het voldoen aan plichten. De wens van de partij om de eigen soevereine zeggenschap te behouden ^[5] en zelf te bepalen of militairen worden ingezet ^[7], sluit aan bij de motie om unanimiteit te behouden en volledige deelname aan het MFK pas toe te staan na volledige voldoening aan de toelatingsvoorwaarden. Tot slot erkent de partij dat de geopolitieke verhoudingen onstuimig zijn en dat Europa meer eigen verantwoordelijkheid moet nemen via samenwerking ^[8].

Argumenten tegen: De partij zet zich proactief in voor het lidmaatschap van Bosnië ^[6] en het hervatten van de onderhandelingen over de toetreding van Turkije ^[2]. De partij zou kunnen redeneren dat een verstrakking of een meer gefaseerd toetredingsproces de weg naar lidmaatschap voor deze landen bemoeilijkt.

Bronnen:

1. "Wij zijn voor een hervorming van de EU waarbij het democratische gehalte van de EU wordt vergroot en er op het gebied van de rechtsstaat strenger gehandhaafd wordt op de vraag of landen binnen de EU zich gedragen conform de afspraken."
2. "Nederland spant zich in voor het hervatten van de onderhandelingen over de toetreding van Turkije tot de EU."
3. "Wij steunen geen voorbarige inzet op EU-lidmaatschap en NAVO-lidmaatschap van Oekraïne. Dit kan pas overwogen worden bij duurzame vrede en er aan alle criteria voldaan wordt."
4. "DENK onderschrijft de waarde van Europese samenwerking. Tegelijkertijd blijven wij hechten aan onze eigen soevereiniteit en aan de verdere hervorming van de EU. Dat betekent:"
5. "Wij zijn pragmatische voorstanders van de EU: als wij uitdagingen beter in Europees verband kunnen aanpakken, dan zijn wij daar een voorstander van. Wij hechten aan het borgen van inspraak van ons nationale parlement bij EU-regelgeving en hechten aan het behouden van onze soevereine zeggenschap over hoe ons land wordt bestuurd."
6. "Nederland gaat zich proactief inzetten voor lidmaatschap van Bosnië binnen de EU en andere internationale fora."
7. "Wij zijn een voorstander van Europese defensiesamenwerking, maar geen voorstander van een Europees leger. Wij moeten altijd zelf blijven bepalen of onze militairen worden ingezet."
8. "Als gastland van het Internationaal Gerechtshof en het Internationaal Strafhof dient Nederland altijd in te zetten op diplomatie, conflictbemiddeling en internationale gerechtigheid. Als DENK staan wij voor een land dat internationaal vooroploopt om deze waarden te dienen. Dat betekent dat Nederland een actieve en waardegedreven diplomatie moet voeren en ook op het gebied van ontwikkelingshulp verantwoordelijkheid moet nemen. De geopolitieke verhoudingen zijn onstuimig en we kunnen minder dan voorheen rekenen op oude bondgenootschappen. We zullen als Europa meer onze eigen verantwoordelijkheid moeten nemen. Dat betekent meer Europese samenwerking op internationaal gebied en op defensiegebied, zonder het verlies van onze eigen soevereiniteit. Dat geldt ook voor migratie, dat om een humane en duurzame aanpak vraagt. De oplossing ligt niet in een Europa dat zichzelf afsluit achter muren, maar in het creëren van legale migratieroutes en te investeren in klimaatrechtvaardigheid, het voorkomen van conflicten en het bevorderen van globale economische gelijkheid."