Strengere regels voor nieuwe EU-lidstaten

Het kabinet moet de Europese Commissie overtuigen om de regels voor nieuwe EU-lidstaten te verscherpen. Er zijn nu veel landen die lid willen worden. Volledige rechten, zoals stemrecht en Europese subsidies, mogen pas worden gegeven als een land aan alle eisen voldoet. Deze rechten moeten ook kunnen worden ingetrokken als een land weer verslechtert.

Motie van het lid Becker c.s. over met gelijkgestemde landen bij de Europese Commissie pleiten voor versterking van het toetredingsproces

De kamer, constaterende dat de Kopenhagencriteria het fundament vormen voor de toelating van nieuwe lidstaten; overwegende dat het in het belang van Nederland en de Europese Unie is om bij uitbreiding niet alleen vanuit een juridische, maar ook vanuit een geopolitieke en economische bril te kijken; overwegende dat met de hoeveelheid kandidaat-lidstaten de urgentie voor een hervormingspakket toeneemt; verzoekt het kabinet om met gelijkgestemde landen bij de Europese Commissie te bepleiten om het toetredingsproces te versterken, en om daarin de volgende uitgangspunten te verwerken: – Kopenhagencriteria zijn leidend voor volwaardig lidmaatschap; – kandidaat-lidstaten kunnen corresponderende rechten en plichten krijgen zodra specifieke hoofdstukken van het EU-toetredingsproces succesvol zijn doorlopen; – formeel lidmaatschap, inclusief volwaardig stemrecht, en volwaardige toegang tot Europese fondsen en een volledige deelname aan het MFK zijn pas mogelijk zodra een kandidaat-lidstaat voldoet aan alle toelatingsvoorwaarden; – unanimiteit dient behouden te blijven; verzoekt het kabinet tevens om bij toetredingsverdragen met kandidaatlidstaten erop toe te zien dat het mogelijk wordt om de rechten van het lidmaatschap eenvoudig en voorstelbaar in te trekken indien er sprake is van terugval in het voldoen aan plichten.
20 mei | VVD, CDA, D66, GL-PvdA | Aangenomen: 109–41 |

Stemuitslag

D66VVDGL-PvdACDAFVDMarkuszCUDENKKeijzer50PLUS
PVVJA21BBBPvdDSGPSPVolt

Verkiezingsprogramma Volt

Stemverwachting: tegen (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij is voor een snelle uitbreiding van de EU om strategische redenen en vanwege de veiligheid [1]. Hierbij moet het proces sneller, maar zonder de eisen te verlagen [1]. De partij pleit specifiek voor stapsgewijze toetreding/lidmaatschap, waarbij landen geleidelijk meer rechten krijgen naarmate zij meer voldoen aan de EU-regels [1][2].

Argumenten tegen: De partij wil het vetorecht, oftewel het unanimiteitsvereiste, afschaffen zodat één lidstaat het gezamenlijk belang niet langer kan blokkeren [3][4]. Specifiek voor het gebied van uitbreiding pleit de partij voor besluitvorming met een gekwalificeerde meerderheid in plaats van unanimiteit [3].

Bronnen:

  1. "Volt wil dat Nederland zich inzet voor de hernieuwde toetreding van het Verenigd Koninkrijk. Ook dient Nederland zich actief in te zetten voor een snelle uitbreiding van de EU. Dit uit oogpunt van veiligheid en om strategische redenen. Het toetredingsproces moet sneller, maar zonder de eisen te verlagen. Daarom pleit Volt voor een stapsgewijs lidmaatschap: landen krijgen geleidelijk meer rechten naarmate ze meer voldoen aan de EU-regels. Alleen landen die de waarden van de EU steunen, kunnen kandidaat worden."
  2. "De EU moet zich voorbereiden op een nieuwe uitbreidingsronde. Nederland en de EU moeten nú werk maken van de hervormingen die nodig zijn om vóór 2035 maximaal tien nieuwe lidstaten te kunnen verwelkomen. Dat vraagt om een toekomstbestendig budget, tijdige institutionele aanpassingen en een zachte landing voor zowel bestaande als nieuwe lidstaten. Op die manier kan uitbreiding juist zorgen voor een sterkere rechtsstaat, democratie en economie. Volt pleit daarom voor een heldere uitbreidingsstrategie inclusief duidelijke doelstellingen en tijdslijnen, met daarin in ieder geval: een Transitiefonds van 75 miljard euro, stapsgewijze toetreding, versterkte rechtsstaatswaarborgen en vroegtijdige betrokkenheid van kandidaat-lidstaten bij EU-instellingen."
  3. "De EU moet vooruit kunnen, ook als één lidstaat dwarsligt. Volt gaat het vetorecht (ook wel: het unanimiteitsvereiste) afschaffen. Volt pleit daarnaast voor activering van de brugclausules om besluitvorming met een gekwalificeerde meerderheid nu al mogelijk te maken voor de meest acute beleidsterreinen, zoals sancties, uitbreiding en fiscaal beleid. De instrumenten zijn er, maar het ontbreekt nu aan politieke moed."
  4. "We zetten ons in voor een EU die keuzes maakt in het belang van alle Europeanen, dus ook in jouw belang. Daarom komt er een Europese grondwet die onze rechten en democratie in heel Europa beschermt. Het Europees Parlement krijgt het recht om wetsvoorstellen te doen en het vetorecht verdwijnt. Zo kan één leider niet langer het gezamenlijk belang blokkeren. We beschermen onze gezamenlijke waarden in alle EU-lidstaten en we verwelkomen nieuwe lidstaten, zoals Oekraïne. Zo bouwen we aan een sterke EU die eerlijk en democratisch is."