Minder afhankelijkheid via middenmachten

De regering moet onderzoeken met welke middenmachten — landen met een gemiddelde wereldwijde invloed — Nederland kan samenwerken. Dit is nodig om minder afhankelijk te worden van andere landen voor belangrijke zaken zoals energie, medicijnen en grondstoffen. De wereldorde verandert snel en we kunnen niet meer blind vertrouwen op oude bondgenootschappen.

Motie van het lid Van Lanschot c.s. over in kaart brengen met welke middenmachten op welke terreinen intensiever kan worden samengewerkt

De kamer, overwegende dat de wereldorde snel verandert, waardoor Nederland en Europa niet meer vanzelfsprekend kunnen leunen op klassieke bondgenootschappen en handelsstromen; overwegende dat het daarom van belang is inzichtelijk te maken op welke vlakken Europa strategisch afhankelijk is van andere landen, bijvoorbeeld op het gebied van voedselzekerheid, kritieke grondstoffen, energie, technologie, geneesmiddelen en defensie-industrie; overwegende dat er in de samenwerking met middenmachten zoals India, Indonesië, Brazilië, Turkije, Marokko, Australië, Canada en de Golfstaten grote kansen liggen om de risico’s rond deze strategische afhankelijkheden te verminderen; verzoekt de regering om in de verdere uitwerking van de Beleidsbrief Buitenlandse Zaken in kaart te brengen met welke middenmachten op welke terreinen (zoals voedselzekerheid, kritieke grondstoffen, energie, technologie, geneesmiddelen en veiligheid) er potentie is om intensiever samen te werken en welke stappen we daarvoor moeten nemen.
20 mei | CDA, D66, VVD | Aangenomen: 147–3 |

Stemuitslag

D66VVDGL-PvdAPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKSGPSPKeijzerVolt50PLUS
PvdD

Verkiezingsprogramma JA21

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij stelt dat de wereld verschuift naar een instabiele multipolaire orde waarin middenmachten steeds onafhankelijker opereren [1]. Om de eigen positie te versterken, wil de partij de afhankelijkheid van politiek instabiele landen verminderen [3], digitale soevereiniteit waarborgen door niet volledig afhankelijk te zijn van Amerikaanse of Chinese technologie [5] en geen afhankelijkheid van Amerikaanse ondersteuning voor strategische capaciteiten [4]. Daarnaast is de partij voor het sluiten van handelsverdragen om banden met het buitenland te versterken [2].

Argumenten tegen: De partij wil strategische sectoren en kritieke productieketens waar nodig terughalen naar Nederland om zo over essentiële goederen te kunnen beschikken [3], wat kan duiden op een voorkeur voor binnenlandse zelfvoorziening boven internationale samenwerking met middenmachten.

Bronnen:

  1. "De wereld verschuift naar een instabielere multipolaire orde waarin grootmachten als Rusland en China actief proberen het Westen te ondermijnen, terwijl ook midden -machten steeds onafhankelijker opereren. Dit resulteert in een toename van conventionele, maar ook hybride drei -gingen zoals cyberaanvallen, sabotage en desinforma -tiecampagnes. Dit maakt Nederland als handelsnatie en NAVO-knooppunt bijzonder kwetsbaar. Nederland moet zelfstandig in staat zijn haar burgers, grondgebied en vita -le belangen te verdedigen - te land, ter zee, in de lucht, in de ruimte, en in het cyberdomein. Hierbij is voortzettings -vermogen, de capaciteit van Defensie om inzet langdurig vol te houden, een essentieel onderdeel van een geloof -waardige afschrikking. Dit alles vraagt om acute investeringen in personeel, materieel, opleidingen, munitie, infra -structuur en vastgoed."
  2. "Handelsverdragen sluiten om banden met het buitenland en eigen welvaart te versterken."
  3. "Strategische sectoren en kritieke productieketens behouden en waar nodig terughalen naar Nederland. We onder -steunen deze sectoren zodat Nederland kan beschikken over essentiële goederen en technologieën zonder te veel afhankelijk te zijn van politiek instabiele landen."
  4. "We bevestigen onze loyaliteit in NAVO-verband, militair, di -plomatiek en financieel. Tegelijk blijven we als eerste alert op onze eigen soevereiniteit, en steunen dus geen EU-leger bui -ten NAVO, geen militair optreden zonder Nederlands belang, en geen afhankelijkheid van Amerikaanse ondersteuning voor strategische capaciteiten."
  5. "Zorgen voor digitale soevereiniteit. Europa en Nederland mogen niet volledig afhankelijk zijn van Amerikaanse of Chinese techbedrijven. We investeren in strategische technologie en digitale veiligheid."